Warmtepompen

warmtepompen

Warmte uit lucht, bodem of (grond)water gebruiken om uw gebouw te verduurzamen? Met de warmtepomp gebruikt u een van deze bronnen om de ruimtes van het gebouw of het kraanwater te verwarmen. Steeds vaker kan dit met volledig elektrische systemen, zonder gas te hoeven gebruiken.

Nieuwe technieken

De efficiëntie van een warmtepomp met lucht als bron kon in het verleden sterk teruglopen bij lage temperaturen. Het is nu mogelijk om buitenlucht te gebruiken tot een temperatuur van min 20°C. Ook beschikt u dankzij nieuwe technieken makkelijker over voldoende water van hoge temperatuur:

  • Warmtepompen met een tweetraps compressiecyclus, een innovatie die de warmtepomp efficiënter maakt en waarmee hoge temperaturen te bereiken zijn.
  • Warmtepompen met invertertechniek, waarbij het vermogen van de warmtepomp variabel is. Als minder warmte nodig is, neemt het vermogen af (tot 10% van het vermogen). Hierdoor is meer vermogen beschikbaar als de warmtevraag toeneemt.

Dankzij deze technische ontwikkelingen is het mogelijk om met een volledig elektrische warmtepomp (all-electric) helemaal aan de warmtevraag te voldoen. Deze ontwikkelingen bieden op termijn een alternatief voor de hybride (gasgedreven) warmtepomp: een combinatie van een elektrische warmtepomp met een gasketel voor piekmomenten en warm water.

Warmtepompen in bestaande bouw

Omdat in bestaande woningen een gasaansluiting aanwezig is, kiest men al snel voor een hybride warmtepomp. Deze warmtepompen gebruiken vaak buitenlucht als bron voor basisverwarming. Dit in combinatie met een kleine gasketel. Het is daarbij mogelijk losse apparaten te combineren of de warmtepomp en hr-ketel samen te voegen in één omkasting. Dankzij de nieuwe technieken is het ook in bestaande bouw steeds vaker mogelijk te kiezen voor volledig elektrische warmtepompen. 

Warmtepompen bij nieuwbouw

Bij energiezuinige en energieneutrale nieuwbouwconcepten biedt de all-electric warmtepomp uitkomst. De bron vormt meestal warmte uit de grond. Een gesloten systeem van leidingen (horizontale of verticale bodemwisselaars) zorgt voor hoge rendementen. Ook buitenlucht als bron is mogelijk. Deze oplossing is goedkoper bij de aankoop, maar werkt minder efficiënt.  

Collectieve toepassingen

Een warmtepomp toepassen voor gemeenschappelijk gebruik? Collectieve oplossingen gaan vaak uit van de hybride warmtepomp. Meestal gebruikt men een open systeem, met grondwater als bron, gecombineerd met warmte-koudeopslag in de bodem. De warmtepomp dekt de basislast en daarmee tot 70 tot 80% van de warmtevraag.

Collectieve oplossingen vragen om maatwerk. Soms is een andere duurzame techniek beter geschikt. Denk aan groen gas gestookte ketels of biomassa pelletkachels.

Ontwerprichtlijnen

Op zoek naar technische achtergrondinformatie over de warmtepompen en hun toepassing? De stichting Instituut voor Studie en Stimulering van Onderzoek op het gebied van gebouwinstallaties (ISSO) stelde verschillende publicaties over warmtepompen op. Onder meer:

  • ISSO KennisKaart 40 Warmtepompboiler installeren.
  • ISSO-publicatie 72 Ontwerpen van individuele en kleine elektrische warmtepompsystemen voor woningen
  • ISSO-publicatie 73 Ontwerp en uitvoering van verticale bodemwarmtewisselaars
  • Toolkit Duurzame Woningbouw – Themablad Bronnen voor warmte- en koudeopslag
  • ISSO-publicatie 80 Handboek integraal ontwerpen van collectieve installaties met warmtepompen in de woningbouw
  • ISSO-publicatie 98 Lucht-waterwarmtepompen in woningen

U vindt de publicaties op www.isso.nl.

Toekomstige ontwikkelingen

Onder de juiste voorwaarden presteert de warmtepomp prima. In de toekomst wordt dit alleen nog maar beter. Zowel de all-electric als de hybride warmtepomp kan ook koeling leveren. Daarmee sluit de warmtepomp goed aan bij de toekomstige energiebehoefte en het gewenste comfort in de woningbouw. Maar er liggen wel uitdagingen. Bijvoorbeeld op het gebied van kwaliteitsborging, standaardisatie van het ontwerp en passende regelgeving.

Meer weten?

Binnen Nederland hebben de fabrikanten/leveranciers alle type warmtepompen en koelapparatuur zich verenigd in de Dutch Heat Pump Association (DHPA). Zij bevorderen de toepassing van warmtepompen in de gebouwde omgeving door te zorgen voor informatie, coördinatie, communicatie, initiatie en waarborging van prestaties.

www.warmtepompplein.nl en www.warmtepomp-info.nl zijn uitgebreide informatieportalen over warmtepompen. De informatie richt zich op de eindgebruiker in de woningbouw en installateurs.

Lees meer over de andere duurzame warmte-oplossingen, tools en  financiële ondersteuning voor de gebouwde omgeving.

Relevante links

Download:

Service menu right