Aanlanding windenergie op zee (VAWOZ) op de Noordzee
Laatst gecontroleerd op: 21 mei 2026
Programma Verbindingen Aanlanding Wind Op Zee (VAWOZ) deed in meerdere regio’s onderzoek naar kabels en leidingen om windenergie van windparken op zee aan land te brengen (aanlandingen). Uit de resultaten van het onderzoek komen 5 kansrijke opties in het ontwerpprogramma. De routes op de Noordzee zijn onderdeel van deze 5 mogelijkheden. Op deze pagina leest u wat dit voor de regio Noordzee betekent.
Blijf op de hoogte via e-mail
Hoe werkt de aanlanding van windenergie op zee?
Wilt u weten hoe de opgewekte elektriciteit van de windparken op zee naar het hoogspanningsnet en waterstofnetwerk op land gaat? Lees dan de pagina Aanlanding windenergie: van zee naar land.
Bekijk in 2 minuten hoe het proces van Programma VAWOZ eruitziet
Video details
Video details
Uitgeschreven tekst
Uitgeschreven tekst
Nederland is een windland.
Dat is gunstig!
Want dankzij windenergie
van zee worden we minder afhankelijk van
andere landen in onze energievoorziening,
en kunnen we onze klimaatdoelen waarmaken.
Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat
heeft daarom het programma VAWOZ opgestart.
Dit staat voor
Verbindingen Aanlanding Wind Op Zee.
Verbindingen zijn nodig
om windenergie van de windparken op zee
naar het hoogspanningsnet op land
te krijgen.
Dat gebeurt met kabels begraven in
de zeebodem
en ondergronds over land
die de energie vervoeren.
En converterstations op land
die de energie
geschikt maken voor het hoogspanningsnet.
Maar hoe kiezen we eigenlijk de beste
plekken en routes voor deze verbindingen?
Hier is uitgebreid onderzoek naar gedaan
met een zogenoemde
Integrale Effectenanalyse en Plan
MER, een rapport over milieueffecten.
Er is gekeken naar: wat technisch
mogelijk, vergunbaar en betaalbaar is;
wat past op het energiesysteem
en in het landschap;
en naar de effecten voor de natuur
en omgeving.
Op basis van dit onderzoek
en verschillende adviezen
ligt er nu een plan.
Een ontwerpprogramma
met voorkeursalternatieven
voor elektrische aanlandingen van wind
op zee.
Deze voorkeursalternatieven
kunnen bijdragen aan
de energieonafhankelijkheid in Nederland.
Ook voor waterstof geproduceerd
op zee zijn verbindingen onderzocht.
Maar omdat de ontwikkeling van
waterstof op zee is gepauzeerd tot 2030,
zijn hiervoor
geen voorkeursalternatieven aangewezen.
Het programma is nog niet definitief.
Vanaf 22 mei tot en met 2 juli 2026
kunt u er een reactie op geven.
Dat heet een zienswijze en gebeurt
tijdens een terinzagelegging.
Het ministerie van Economische Zaken
en Klimaat beantwoordt alle zienswijzen
en neemt ze,
als dat passend is, mee in de vaststelling
van het definitieve programma eind 2026.
Wat gebeurt er daarna?
De voorkeurs alternatieven kunnen verder
worden onderzocht in project procedures.
Bij het starten van een project
procedure gaat TenneT als beheerder
van ons hoogspanningsnet verder
met het uitwerken van deze verbinding.
Tegen die tijd wordt u ook weer betrokken
en kunt u er een zienswijze over indienen.
Meer weten?
Kijk op rvo.nl/programma-vawoz
Voorkeursroutes en -locaties in het ontwerpprogramma
Er blijven landelijk 5 kansrijke routes en locaties als voorkeursalternatief over in het ontwerpprogramma VAWOZ. De (regio)adviezen, de onderzoeksresultaten en het participatieproces (meedenktraject) namen wij hierin mee. Een voorkeursalternatief is een volledige route voor een elektrische aanlanding, van windpark op zee tot aansluiting op het hoogspanningsnet.
U vindt meer informatie over de voorkeursalternatieven op de regiopagina’s van Noord-Brabant, Noord-Holland, Zuid-Holland, Zeeland en Noord-Nederland.
We organiseren webinars en informatiebijeenkomsten over het ontwerpprogramma in de regio's. Iedereen is daar welkom. Zodra de data bekend zijn, vindt u die op de regiopagina's.
Reageer op het ontwerpprogramma
In het ontwerpprogramma leest u welke locaties en routes we na dit programma gaan uitwerken voor het aan land brengen van windenergie op zee. U kunt het ontwerpprogramma vanaf 22 mei t/m 2 juli 2026 bekijken en erop reageren op de VAWOZ-pagina. Dat heet terinzagelegging. U doet dat door een reactie (zienswijze) in te dienen.
U krijgt een antwoord op uw reactie. Dit antwoord vindt u later terug in de Nota van Antwoord op de VAWOZ-pagina.
Wat onderzochten wij op de Noordzee?
We onderzochten verschillende routes voor de kabels en leidingen op de Noordzee. Die willen we zo kort mogelijk houden. Dan hebben de routes zo min mogelijk effect op de omgeving en de natuur. We houden daarbij rekening met andere activiteiten op de Noordzee, zoals:
- visserij
- scheepvaart
- olie- en gaswinning
- defensie
- zand- en schelpenwinning
- telecom
We kozen in overleg met organisaties, ontwikkelaars en beleidsmakers één hoofdroute. Deze route heeft afsplitsingen naar de plekken waar de kabels en leidingen op het strand aan land komen. Vanaf het strand verbinden we de kabels en leidingen met de aansluitlocaties in de verschillende regio’s op land. Dan vallen de onderzochte routes binnen het onderzoek in de regio’s op land. We zorgen dat de routes goed op elkaar aansluiten.
Meer weten?
Neem contact op met Bureau Energie Projecten via: 088 042 47 47 of bureauenergieprojecten@minezk.nl.
- Ministerie van Economische Zaken en Klimaat
