Ondernemen met lokale energie: persona's en marktdynamieken

De inhoud van deze pagina is gecontroleerd op 1 juni 2026

Samenvatting

De energietransitie brengt nieuwe marktdynamieken met zich mee: schaarste en overvloed zijn lokaal en tijdelijk. Dat opent kansen voor ondernemers om hun energiegebruik, -opwek en -uitwisseling anders te organiseren, bijvoorbeeld om netcongestie op een bedrijventerrein op te lossen zonder netverzwaring. DRIFT en Next2Company onderzochten in opdracht van Energy Innovation NL en RVO welke factoren dit beïnvloeden.

Markten worden hier breder opgevat dan vraag, aanbod en prijsvorming. Zeven marktdynamieken bepalen de ontwikkeling: narratieven en verwachtingen, fysieke infrastructuur, actoren, wet- en regelgeving, financieel, kennis/competenties/capaciteit, en coördinatie en afstemming. Het totaalbeeld laat zien dat beleidsinspanning en dynamiek bij bedrijven niet in balans zijn: rond financiën, regels en infrastructuur is veel beweging, terwijl narratieven, kennis en capaciteit nog onder de oppervlakte blijven. Daardoor blijft potentie onbenut.

Dé ondernemer bestaat niet. Langs drie dimensies – energiekennis en -bewustzijn, positie in het energiesysteem (insider/outsider) en handelingskracht – zijn zes persona's ontwikkeld: de optimalisator (zoekt rendement), de noaberschapper (gemeenschaps- en toekomstgericht), de volger (beweegt door externe prikkels, vermoedelijk de grootste groep), de pionier (maakt van een knelpunt een kans), de aanpasser (zoekt behapbare oplossingen) en de uitzitter (schikt zich in de situatie).

Aanbevolen wordt het beleid te verbreden van pioniers naar aanpasser, noaberschapper en optimalisator, en minder in te zetten op uitzitter en volger. Drie oplossingsrichtingen: simpele, langjarige zekerheid over de businesscase; een positief narratief (grip op de energierekening, weerbaarheid, bijdragen aan de omgeving) via branche- en ondernemersnetwerken; en ontzorgde, opschaalbare oplossingen met vertrouwde intermediairs zoals parkmanagers, meetbedrijven en energieleveranciers.

Download rapport

U kunt het rapport downloaden op de website van onderzoeksbureau DRIFT.

Vragen?

Heeft u vragen over dit rapport? Neem dan contact op via [...].