Due diligence in de praktijk: zo past HEMA het toe

Een risicoanalyse is een belangrijke onderdeel van due diligence. Wat is de eerste stap die jullie hebben genomen bij het doen van de risicoanalyse?

"Onze eerste stap was om intern in kaart te brengen waar alle productieprocessen plaatsvinden.  Dat klinkt logisch, maar het is echt nodig om te weten hoe je keten eruitziet voordat je risico’s kunt beoordelen. Toen we dat overzicht hadden, konden we de vraag stellen: welke risico’s spelen er dan?

Natuurlijk is het ook heel belangrijk om te bepalen waar je je als eerste op gaat richten in je risicoanalyse, je kunt het niet allemaal tegelijk doen. Vragen die je jezelf kunt stellen zijn:

• Wat wordt de scope van deze risicoanalyse?
• Welke activiteiten, producten, sectoren en landen neem ik mee?
• Met welke ketenpartners heb ik te maken?
• Wat is de lokale context?
  • Hierbij helpt het raadplegen van externe bronnen en ngo-rapporten je goed op weg.

Deze basis kost tijd, maar is essentieel. Je kunt geen risico’s aanpakken die je niet kent. Inmiddels zijn we bij HEMA veel verder en richten we ons vooral op samenwerking en informatie van lokale ngo’s én van onze eigen mensen in de inkoopkantoren, bijvoorbeeld in Azië. Zij zijn lokaal aanwezig, kennen de situatie en bezoeken regelmatig de fabrieken. Zo hebben we korte lijnen en weten we écht wat er speelt. Dat levert ons nog steeds veel op."

Heb je tips voor gesprekken met ketenpartners, zeker lokaal?

"Wat ons helpt is schakelen met Nederlandse ngo’s die aanwezig zijn in de landen waar wij produceren. Omdat zij lokaal aanwezig zijn weten zij goed wat er speelt en met welke risico’s je te maken kunt krijgen. Dit helpt ook bij het prioriteren van risico's. Wat is het meest urgent, waar maak je de grootste impact? Mijn tip is dan ook om die samenwerking op te zoeken."

Wat heeft het toepassen van due diligence HEMA gebracht?

"Bij elk product dat we maken kijken we naar de impact op mens, milieu, prijs én kwaliteit.  We werken bijvoorbeeld wereldwijd samen met leveranciers aan betere arbeidsomstandigheden, onder andere met trainingen in fabrieken en ons stappenplan voor leefbaar loon. Én we willen onze CO₂-uitstoot in 2030 halveren.

Bij HEMA zit duurzaamheid echt in de visie, we willen dat onze klanten erop kunnen vertrouwen dat de producten die zij kopen van goede kwaliteit zijn en langer meegaan. En dat het daarom duurzame en verantwoorde producten zijn. Denk bijvoorbeeld aan de rompertjes met een dubbele rij knoopjes. Die groeit twee maten mee en is gemaakt van biologisch katoen. Als je toekomstbestendig wilt zijn moet je zorgdragen voor mens en milieu en negatieve impact van je bedrijfsactiviteiten voorkomen en beperken."

Waar zijn jullie het meest trots op?

"Onze verantwoorde inkoopstrategie! Verantwoord inkopen wordt nog niet altijd gelinkt aan het toepassen van due diligence, terwijl dit er wel in thuishoort. De manier waarop je inkoopt bij een fabriek kan grote invloed hebben op werknemers, denk bijvoorbeeld aan realistische levertijden. Ik vind de stappen die wij hierin hebben gezet heel mooi. En natuurlijk blijven we hierin ook ontwikkelen.

Wat ook bijzonder is om te zien, is dat wij door het delen van onze kennis ook impact maken buiten onze directe lijnen. Zo hebben wij een brochure over werkuren gedeeld met onze leveranciers in China. Van hen kregen wij terug dat zij deze ook weer hebben gedeeld met andere leveranciers. Zo zie je dat het echt wel nut heeft om dit soort dingen te delen, hoe klein het ook lijkt. Op de lange termijn ga je hier de effecten van zien."

Zijn jullie ook ergens tegenaan gelopen?

"Dat met name ketentransparantie best complex is. Hoe dieper je gaat in de keten hoe moeilijker het is om deze in kaart te brengen, vooral op grondstofniveau. En natuurlijk moet je ook hierin weer prioriteren. Dat vind ik soms wel lastig, dat we niet alles direct kunnen aanpakken. Maar juist die focus op waar we de meeste impact mee maken zorgt ervoor dat we wel stappen vooruit maken."

Welke tip geef je aan andere ondernemers die willen starten met MVO en due diligence?

"Het heeft ons geholpen om de risicoanalyse uit te voeren met een externe partij. Zij zijn hierin gespecialiseerd en nemen daarom eigen expertise en kennis mee. Dit is heel waardevol. De risicoanalyse moet goed worden uitgevoerd, want deze inzichten gebruik je ook voor het prioriteren van de risico's.

Daarnaast natuurlijk ook, begin gewoon ergens! Je hoeft niet elk onderdeel tegelijk te doen. Begin en breid dan uit. Zo hebben wij beauty, textiel en hardware al in kaart gebracht, en zijn we nu bezig met food."