Voorrang bij een tekort op het elektriciteitsnet

Wie krijgt voorrang?

Volgens Europese regels behandelen netbeheerders aanvragen op volgorde van binnenkomst. Maar sommige aanvragen zijn extra belangrijk voor de maatschappij. Die krijgen een hogere plek op de wachtlijst. Dat heet maatschappelijk prioriteren. De organisaties met voorrang zijn verdeeld in 3 categorieën:

1. Congestieverzachters: organisaties die ruimte op het elektriciteitsnet vrijmaken voor andere gebruikers. Bijvoorbeeld bedrijven die energie opslaan. Deze categorie geldt alleen voor bedrijven met een elektriciteitsaansluiting groter dan 3x80 ampère.
2. Veiligheid: organisaties die zorgen voor veiligheid of acute zorg. Denk aan politie, brandweer, defensie en acute gezondheidszorg. Deze categorie geldt voor bedrijven met een kleine en grote aansluiting. Een kleine aansluiting heeft maximaal 3x80 ampère.
3. Basisbehoeften: organisaties die zorgen voor maatschappelijke basisbehoeften. Zoals openbaar vervoer en het onderwijs. Ook woningbouw valt vanaf 1 juli 2026 in deze categorie. Deze categorie geldt voor bedrijven met een kleine en grote aansluiting.

Let op: voorrang betekent niet direct een aansluiting. U wacht nog steeds tot er ruimte is. Heeft u geen nieuwe of zwaardere aansluiting nodig? Dan verandert er voor u niets.

Hoe vraagt u maatschappelijke prioriteit aan?

U kunt maatschappelijke prioriteit aanvragen als u al een aanvraag heeft gedaan voor een nieuwe of zwaardere aansluiting en op de wachtlijst staat.

Controleer eerst of uw organisatie in een van de categorieën hierboven valt. Denkt u dat uw organisatie voorrang kan krijgen? Vraag dan zelf maatschappelijke prioriteit aan bij uw netbeheerder. Uw netbeheerder beoordeelt of u voorrang krijgt. Vraag bij uw netbeheerder welke informatie en documenten u moet aanleveren. Soms heeft een netbeheerder hiervoor een checklist. 

Kijk bij uw netbeheerder wat u moet doen:

• Coteq
• Enexis
• Liander
• RENDO
• Stedin
• Westland Infra
• TenneT

Bedrijven met kleine aansluiting zonder voorrang bij netcongestie ook op wachtlijst

Eerst kwamen alleen bedrijven met een aansluiting groter dan 3x80 ampère op een wachtlijst. Voor bedrijven met een kleine aansluiting van maximaal 3x80 ampère was door netbeheerders ruimte gereserveerd. Daardoor konden zij altijd een aansluiting krijgen. Bedrijven met een kleine aansluiting zijn bijvoorbeeld huishoudens en kleine en middelgrote bedrijven, zoals winkels en horeca. Vanaf 1 juli verandert dit en behandelen netbeheerders alle aanvragen volgens het maatschappelijk prioriteringskader.

Overgangsperiode tot 1 januari 2027

Tussen 1 juli 2026 en 1 januari 2027 is er een overgangsperiode. In deze periode gaat de ruimte die eerder gereserveerd werd voor kleinverbruikers naar aanvragen met maatschappelijke prioriteit. Dit betekent dat congestieverzachters en organisaties die zorgen voor veiligheid of acute zorg, als eerste een nieuwe of zwaardere elektriciteitsaansluiting krijgen. Daarna zijn de basisbehoeften zoals woningbouw, scholen en warmteprojecten aan de beurt. 

Na 1 januari 2027

Is er na de overgangsperiode nog ruimte op het elektriciteitsnet? Dan komen aanvragen zonder maatschappelijke prioriteit aan de beurt. Denk aan grote bedrijven, laadpalen en kleine ondernemers. Is er geen ruimte? Dan komen alle nieuwe aanvragen op de wachtlijst. Wanneer er weer ruimte vrijkomt, volgt aansluiting volgens de wachtrij.

Gevolgen voor ondernemers met een kleine aansluiting 

De nieuwe aanpak heeft mogelijk veel effect op ondernemers met een kleine aansluiting. Heeft u een kleine aansluiting en heeft u een zwaardere aansluiting nodig? Of u die krijgt, hangt af van de beschikbare ruimte op het elektriciteitsnet. Heeft u geen nieuwe of zwaardere aansluiting nodig? Dan verandert er voor u niets. 

Bekijk wat netcongestie betekent voor uw bedrijf met een kleinverbruikaansluiting