Duurzame digitalisering - beleid en publicaties

Actieprogramma Duurzame Digitalisering

In Nederland geeft de overheid richting met een eigen programma. Het ministerie van Economische Zaken ontwikkelde samen met andere ministeries het Actieprogramma Duurzame Digitalisering. Dit programma loopt van 2026 tot 2028 en richt zich op 3 doelen:

• De digitale sector verduurzamen;
• Digitalisering inzetten voor verduurzaming;
• De juiste randvoorwaarden scheppen, zoals kennisdeling en standaardisatie.

Bekijk de informatie over het Actieprogramma Duurzame Digitalisering

Europese strategie

Ook Europa heeft een duidelijke koers voor duurzame digitalisering. Op de website Shaping Europe's digital future (Engelstalig) leest u in het onderdeel Green digital sector hoe de Europese Commissie digitalisering en verduurzaming samen vooruit laat gaan.

De Kaderverordening Ecodesign voor Duurzame Producten (ESPR)

De ESPR bevat Europese regels om producten al vanaf het ontwerp duurzamer te maken. Zo verbruiken apparaten minder energie, gaan ze langer mee en zijn ze makkelijker te repareren.

• Op deze website van Rijkswaterstaat vindt u meer info over de ESPR: Ecodesign-verordening (ESPR) | Afval Circulair
• De EU stelt minimale eisen aan het energiegebruik en duurzaamheid van ICT-apparatuur: Product List - Energy Efficient Products - European Commission (Engelstalig)
• In Nederland houdt de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) toezicht op energiegebruik en duurzaamheid. Bekijk meer informatie

Overig Europees beleid

De EU werkt aan regels voor deze onderwerpen:

• Duurzaamheidsrapportage (CSRD): Grotere bedrijven moeten elk jaar laten zien wat zij doen voor mens en milieu. Denk aan hun energiegebruik, CO₂-uitstoot en de gevolgen voor het milieu. Zo kunt u bedrijven met elkaar vergelijken. Bekijk meer informatie over de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD)
• Digitale productpaspoorten (DPP): Een digitaal productpaspoort geeft informatie over een product. Bijvoorbeeld van welke grondstoffen het is gemaakt en hoe u het kunt hergebruiken of repareren. Zo gaan producten langer mee. Bekijk meer informatie over het Digitaal Product Paspoort (DPP)

Recht op reparatie

Grondstoffen worden schaarser en duurder. Daarom wordt repareren steeds belangrijker. Nieuwe regels onder de ESPR maken het voor klanten makkelijker om producten te laten repareren. Zo gaan apparaten langer mee en bespaart u kosten en grondstoffen.

Bekijk de Nieuwe Europese regels

Europees beleid data centers

Europa maakt beleid voor het energiegebruik en de milieubelasting door data centers. Data centers zijn onder andere verplicht om te rapporteren hierover.

• Deze pagina geeft overzicht van dit beleid: Energy performance of data centres - Energy - European Commission (Engelstalig)
• Wij voeren de rapportageplicht voor data centers uit: Rapportageplicht energie-efficiëntie datacentra
• Op dit dashboard ziet u hoe data centers in Nederland en andere Europese landen presteren: EED - Energy Efficiency Directive - Energy Efficiency Directive (Engelstalig)

Publicaties

Wilt u zich verder verdiepen in duurzame digitalisering? Hieronder vindt u een selectie van rapporten en onderzoeken. Ze gaan onder andere over de milieu-impact van digitalisering, de rol van AI en de kansen voor de energietransitie. We delen publicaties uit Nederland en uit het buitenland.

Publicaties uit Nederland

• Advies 'Digitaal duurzaam' (2021) - De Raad voor de Leefomgeving en Infrastructuur (Rli) bracht in 2021 advies uit over duurzame digitalisering.
  Lees het advies Digitaal duurzaam
• De digitale voetafdruk - Dit rapport bepaalt de milieu-impact van de digitale sector in Nederland en kijkt naar de toekomst.
  Lees De digitale voetafdruk: emissies van de digitale sector in Nederland
• Data voor duurzame digitalisering (2025) - Dit rapport verkent welke informatie er beschikbaar is over de milieu-impact van digitalisering.
  Lees het rapport Data voor duurzame digitalisering
• De impact van AI op duurzaamheid (2025) - Dit rapport onderzoekt hoe de ontwikkeling en het gebruik van kunstmatige intelligentie (AI) de duurzaamheid beïnvloeden, en hoe u dat meet.
  Lees het rapport De impact van AI op duurzaamheid en het monitoren daarvan
• TNO onderzocht wat de invloed van ICT-apparatuur is op het milieu, vanaf het maken tot het weggooien van de apparaten
  Bekijk het onderzoek Assessing the life cycle environmental impact of Dutch ICT in 2024: baseline and intervention modeling (Engelstalig)
• Digitale sleuteltechnologieën voor de energietransitie - Dit rapport laat zien hoe digitale sleuteltechnologieën kunnen bijdragen aan een duurzame energietransitie.
  Lees de impactanalyse digitale sleuteltechnologieën voor de energietransitie
• Energieflexibiliteit van clouddiensten - Dit rapport verkent hoe clouddiensten hun energiegebruik flexibel kunnen aanpassen. Dat biedt kansen voor de energiesector, bijvoorbeeld om vraag en aanbod beter op elkaar af te stemmen.
  Lees de analyse systeemkansen energieflexibiliteit clouddiensten
• Nationaal EMS Programma - Dit rapport beschrijft de kansen die digitalisering biedt voor Energie Management Systemen (EMS). Daarmee sturen organisaties hun energiegebruik slimmer aan.
  Lees het rapport Nationaal EMS Programma
• Reparatie van elektronische apparaten - Dit rapport van CE Delft laat zien dat het verlengen van de levensduur van elektronische apparaten goed is voor het milieu.
  Lees het onderzoek naar reparatie van elektronische apparaten

Internationale publicaties

• Twin transition (EU Joint Research Centre) - Dit rapport van het EU Joint Research Centre onderzoekt hoe de 'twin transition' (digitaal én duurzaam tegelijk vooruit) succesvol kan worden.
  Lees het rapport over de twin transition (Engelstalig)
• Digital Economy Report 2024 (Verenigde Naties) - In 2024 publiceerde de Verenigde Naties een rapport over de digitale economie wereldwijd.
  Lees de Digital Economy Report 2024 (Engelstalig)
• Greening Digital Companies Report 2024 - Dit rapport monitort de milieu-impact van digitale bedrijven wereldwijd.
  Lees het Greening Digital Companies Report 2024 (Engelstalig)
• Standaarden voor AI en duurzaamheid (ITU) - Dit rapport van de International Telecommunication Union (ITU) presenteert internationale standaarden voor AI en duurzaamheid.
  Lees het ITU-rapport over AI en duurzaamheid (Engelstalig)
• Energy and AI (IEA, 2025) - Dit rapport van het International Energy Agency (IEA) gaat over de relatie tussen AI en energie. → 
  Lees het IEA-rapport Energy and AI (Engelstalig) en de analyse Key Questions on Energy and AI (Engelstalig)
• Energiegebruik van datacenters (IEA, 2025) - In dit onderzoek bekijkt het IEA hoeveel energie datacenters gebruiken en hoe betrouwbaar de bestaande modellen daarvoor zijn.
  Lees het IEA-onderzoek naar het energiegebruik van datacenters (Engelstalig)
• The Global E-waste Monitor 2024 (ITU) - In dit rapport houdt de International Telecommunication Union (ITU) bij hoeveel elektronisch afval (e-waste) er wereldwijd ontstaat.
  Lees The Global E-waste Monitor 2024 (Engelstalig)