Hoe werkt waterstof?
Laatst gecontroleerd op: 8 mei 2026
Waterstof is belangrijk voor de overgang van fossiele brandstoffen naar duurzaam opgewekte energie (energietransitie). Op deze pagina leest u hoe we van elektriciteit uit wind en zon (hernieuwbare elektriciteit) waterstof maken. En wij vertellen u meer over de ambities, voordelen en uitdagingen van waterstof in Nederland.
Waarom hernieuwbare waterstof?
In 2050 moet alle gebruikte energie in Nederland uit duurzame bronnen komen. Hernieuwbare waterstof kan daar als energiedrager een bijdrage aan leveren. Dat is waterstof die geproduceerd is met hernieuwbare (duurzame) energie. Nederland heeft veel kennis op het gebied van waterstof, en heeft grote ambities: zo'n 3-4 gigawatt (GW) aan elektrolysecapaciteit in 2035.
De waterstofketen
Met hernieuwbare elektriciteit zetten we water om in duurzaam waterstofgas. Dit proces noemen we elektrolyse. In de toekomst zijn locaties voor productie, verbruik en opslag van waterstof met elkaar verbonden en zal waterstofproductie op zee mogelijk een belangrijke rol gaan spelen.
Uitgeschreven tekst
Uitgeschreven tekst
Schematische weergave van de waterstofketen: van opwek van wind- en zonne-energie en elektrolyse tot transport via leidingen naar industrie en opslag.
Wat zijn de ambities?
Voor het vergroten van de productie van hernieuwbare waterstof en de bijbehorende elektrolysecapaciteit zijn streefdoelen vastgelegd. We werken toe naar 3-4 GW (ongeveer 30-40 petajoule) in 2035. 5 PJ is gelijk aan zo’n 42 waterstoftankstations met bijbehorende voertuigen.
Wat zijn de voordelen?
Waterstof is inzetbaar in verschillende sectoren. Hieronder leest u meer over de voordelen per sector.
Industrie
De Nederlandse industrie gebruikt momenteel ongeveer 180 petajoule (PJ) fossiele waterstof per jaar. De industrie kan waterstof inzetten als grondstof én hernieuwbare brandstof. Waterstof uit hernieuwbare energie kan fossiele brandstoffen en -waterstof vervangen. In de toekomst kunnen we waterstof mogelijk gebruiken als bouwsteen in de chemie.
Mobiliteit
De transport- en landbouwsector kan waterstof gebruiken als emissieloze (uitstootvrije) brandstof. Het is vooral inzetbaar bij zwaar transport, waar het gewicht en het vermogen van elektrische accu's niet altijd genoeg is. Denk bijvoorbeeld aan vliegtuigen en vrachtschepen.
Gebouwen
Waterstof kan mogelijk aardgas vervangen bij gebouwen die moeilijk te verwarmen zijn met elektriciteit of warmtenetten. Bijvoorbeeld bij oude gebouwen in historische binnensteden en huizen in buitengebieden.
Waterstof als tijdelijke opslag
Op momenten dat we te veel duurzame elektriciteit produceren door zon en wind, kunnen we dat opslaan als waterstof. Deze duurzame energie kunnen we dan als CO2-vrije brandstof inzetten als er minder opwek van wind- en zonne-energie is.
Wat zijn de uitdagingen?
- Snelle opschaling is noodzakelijk.
- De infrastructuur is nog in aanbouw.
- Waterstof kan veiligheidsrisico's met zich meebrengen.
Snelle opschaling
Momenteel gebruiken we in Nederland heel weinig hernieuwbare waterstof. Om de ambitieuze plannen te halen, is snelle uitbreiding van elektrolysecapaciteit nodig. De vraag naar hernieuwbare waterstof zal de komende jaren groeien. Alleen productie in Nederland is dan niet genoeg. Daarom is ook waterstof uit het buitenland nodig. We kunnen waterstof importeren in pure vorm of gebonden aan waterstofdragers. Bijvoorbeeld ammoniak of liquid organic hydrogen carriers (LOHC's). Deze zijn makkelijker te vervoeren dan pure waterstof.
Infrastructuur in aanbouw
Om hernieuwbaar waterstof te kunnen leveren waar vraag is, moeten de locaties voor productie, import, verbruik en opslag verbonden zijn. Deze infrastructuur bestaat nog niet. De aanleg van het landelijke waterstofnetwerk gebeurt de komende jaren in stappen.
Veiligheidsrisico's
De industrie heeft al veel ervaring met veilig gebruik van waterstof(dragers). Er zijn weinig ongelukken. Toch is het bij nieuwe vormen van gebruik op grote schaal belangrijk om met veel zorg en goed beleid om te gaan met waterstof(dragers). Voor nieuwe toepassingen van waterstof en veilig gebruik hiervan is nog geen wet- en regelgeving. Daarom zijn er tijdelijke zogeheten veiligheidsrichtsnoeren voor waterstof. Er komen regelmatig nieuwe veiligheidsrichtsnoeren bij, die vooruitlopen op wet- en regelgeving.
Download deze pagina als infographic:
- Ministerie van Economische Zaken en Klimaat
Uitgelicht
Bekijk meer
Waterstofprojecten in de praktijk