Exportregels Zwitserland

Gepubliceerd op:
16 mei 2013
Laatst gecontroleerd op:
24 december 2020

Zwitserland is een interessante markt voor Nederlandse ondernemers. De Zwitser heeft een hoog besteedbaar inkomen, wil graag producten van hoge kwaliteit en denkt internationaal. Bovendien kan het meertalige Zwitserland als springplank dienen voor landen als Italië en Frankrijk. Toch is exporteren naar Zwitserland lastiger dan het lijkt, aangezien het geen EU-land is. Wij kunnen u helpen bij het betreden van de Zwitserse markt.

Ieder land stelt zijn eigen voorwaarden op het gebied van handel. Sommige regels zijn er om consumenten te beschermen, andere voor het milieu en weer andere moeten de thuismarkt beschermen tegen (oneerlijke) concurrentie. Op deze pagina helpen we u bij het vinden van de regels en voorwaarden voor handel met Zwitserland.

Heeft u vragen? Neem dan contact op met een van onze adviseurs. Samen met de Nederlandse ambassade in Bern kunnen wij u helpen om van uw export naar Zwitserland een succes te maken.

Zwitserland: geen EU, maar EVA

Ondanks de ligging in het hart van Europa en de nauwe banden met de EU en haar lidstaten, is Zwitserland geen lid van de Europese Unie. In 2001 werd het lidmaatschap in een referendum door een meerderheid van de Zwitsers afgewezen. Daar lijkt voorlopig ook geen verandering in te komen.

De status van Zwitserland als niet-EU land heeft gevolgen voor u als exporteur. Zwitserland is namelijk – anders dan dichtbij gelegen landen als Duitsland, Oostenrijk en Italië – geen volwaardige deelnemer van de gemeenschappelijke markt.

Toch hebben de EU en Zwitserland een hechte handelsrelatie. Er zijn in de afgelopen jaren veel barrières weggenomen, zowel in het Vrijhandelsakkoord (1972) als in de bilaterale akkoorden tussen Zwitserland en de EU (1999). Deze akkoorden geven Zwitserland directe toegang tot belangrijke sectoren van de Europese markt. Ze regelen onder meer het vrije verkeer van personen, wederzijdse erkenning van producteisen en de mogelijkheid om mee te dingen in publieke aanbestedingen omtrent transport. Daarnaast is Zwitserland lid van de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA).

Zwitserland en de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA)

De Europese Vrijhandelsassociatie (Engels: European Free Trade Association, EFTA) is een samenwerkingsverband tussen verschillende landen die nauwe banden hebben met de EU, maar die geen lidstaat zijn. Er zijn 4 landen aangesloten bij de EVA: Liechtenstein, Noorwegen, IJsland en Zwitserland. De EVA moet in eerste instantie de handel tussen de 4 lidstaten bevorderen. Voor u als ondernemer is de EVA vooral douanetechnisch relevant.

EVA en het gemeenschappelijk douanevervoer

Sinds 1988 heeft de EU een overeenkomst met de EVA-landen (waaronder Zwitserland): de 'Overeenkomst betreffende een gemeenschappelijke regeling inzake douanevervoer'. Deze overeenkomst zorgt ervoor dat de douaneprocedures bij handel tussen EU en EVA-landen, hetzelfde zijn als de procedures die gelden bij handel tussen EU-lidstaten. Dit maakt het voor u als exporteur makkelijker om producten in Zwitserland te verkopen. U kunt namelijk gebruikmaken van hetzelfde systeem (NCTS) dat u gebruikt bij uitvoer naar een ander EU-land.

Exporteren? Denk aan de uitvoeraangifte!

Als u goederen wilt uitvoeren die op de gemeenschappelijke Europese markt zijn gebracht of in de EU zijn gemaakt, dan moet u hiervan aangifte doen bij de Douane. Dit heet de uitvoeraangifte of exportaangifte (EX-A). Deze verplichting geldt ook voor uitvoer naar Zwitserland. Zorg ervoor dat u dit op tijd doet. U moet namelijk eerst toestemming van de Douane krijgen, voordat u goederen mag uitvoeren. Lees meer over de uitvoeraangifte op de website van de Douane, onder uitvoer van goederen.

De uitvoeraangifte is niet hetzelfde als het EUR.1-certificaat. De uitvoeraangifte is een verplichting voor u als exporteur. De EUR.1 is niet verplicht, maar biedt wel vaak voordelen voor uw buitenlandse klant. Verder op deze pagina, onder het kopje Exportdocumenten Zwitserland, leest u meer over het EUR.1.

Waarom moet u uitvoeraangifte doen?

Voor het uitvoeren van producten hoeft u doorgaans geen belasting te betalen. Toch moet u uitvoeraangifte doen als u producten naar landen buiten de EU wilt exporteren. Dit heeft te maken met de handelsverplichtingen die Nederland in Europees of internationaal verband is aangegaan. Zo mogen sommige goederen niet naar bepaalde landen vervoerd worden, bijvoorbeeld vanwege politieke (boycot) of strategische redenen (dual-use goederen).

Exportdocumenten Zwitserland

Exportdocumenten zijn een breed begrip. Veel exportdocumenten zijn niet verplicht, maar wel sterk aan te raden. Het kan ook zijn dat uw klant erom vraagt.

Vaak zijn de documenten die u nodig heeft afhankelijk van uw situatie, het soort goederen dat u levert en waar uw afnemer zich bevindt. Zo heeft u bij export binnen de EU met andere exportdocumenten te maken dan wanneer u buiten Europa exporteert. Hieronder lichten we een aantal belangrijke documenten verder toe.

EUR.1 bij export naar Zwitserland

Veel landen hebben handelsovereenkomsten met elkaar. Hierin spreken 2 of meerdere landen af om bepaalde handelstarieven te verlagen of zelfs weg te nemen. Nederland heeft – in EU-verband – een handelsakkoord met Zwitserland.

Om aan te tonen dat u of uw klant recht heeft op een lager invoertarief, moet u echter wel de oorsprong van het product kunnen aantonen. Dit wordt ook wel preferentiële oorsprong genoemd. Met het zogenaamde EUR.1-formulier toont u aan dat uw producten een preferentiële EU-oorsprong hebben. U kunt een EUR.1-formulier aanvragen via de KVK. Hieraan zijn kosten verbonden.

Het is doorgaans alleen nodig om een EUR.1-formulier aan te vragen als er Zwitserse invoerrechten op uw exportproduct van toepassing zijn. Is dit niet het geval? Dan heeft het aanvragen van een EUR.1-formulier weinig meerwaarde. Het formulier is dan ook niet verplicht bij export naar Zwitserland.

T2 bij export naar Zwitserland

Ook een T2-document is niet verplicht, maar is vaak wel sterk aan te raden. T2 is een transitdocument die aangeeft dat de goederen die worden vervoerd, 'uniegoederen' zijn (goederen die in de EU zijn gemaakt of in de EU zijn ingeklaard). Met een T2-document mogen goederen direct naar de eindbestemming worden gebracht en daar worden ingeklaard. Zonder T2 moeten de producten direct aan de grens worden ingeklaard.

Btw-plicht en extra kosten

Bedrijven uit de EU die zakendoen in Zwitserland, moeten sinds 1 januari 2018 bij een wereldwijde omzet van meer dan CHF 100.000 btw afdragen in Zwitserland.

Als u een btw-nummer aanvraagt moet u een waarborg betalen. Die is 3% van de verwachte belastbare omzet in Zwitserland. Deze waarborg mag niet lager dan CHF 2.000 zijn of hoger dan CHF 250.000. Bovendien heeft u een fiscale vertegenwoordiger in Zwitserland nodig als uw bedrijf in de EU gevestigd is. Dat zorgt voor extra kosten.

Meer informatie hierover vindt u op de website van de Zwitserse belastingdienst.

Exportregels Zwitserland en Acces2Markets

De Access To Markets portal (voorheen Market Access Database (MADB) van de Europese Commissie is dé bron voor informatie over exportregels, invoertarieven en producteisen naar landen buiten de EU, waaronder Zwitserland. Ook als u ervoor kiest om de exportformaliteiten uit te besteden, is het goed om op de hoogte te zijn van de exporteisen en -verplichtingen.

Heeft u niet eerder met de Access To Markets portal gewerkt? Kijk dan eens op onze pagina Exporteren buiten de EU: de Access To Markets portal. Komt u er toch niet uit of heeft u andere vragen over de export naar Zwitserland? Neem dan contact op met een van onze adviseurs.

Handelsbarrières Zwitserland

Via de Access To Markets portal kunt u meer informatie vinden over de actuele handelsbarrières tussen Zwitserland en de Europese Unie. Op de website van de Europese Commissie kunt u het overzicht met handelsbarrières tussen Zwitserland en de EU direct bekijken.

Tijdelijke invoer & ATA-carnet

Voor tijdelijke invoer van goederen in Zwitserland kunt u een ATA-carnet gebruiken. Met dit internationale douanedocument heeft u minder kosten en doorloopt u eenvoudiger de douaneprocedures. U betaalt geen btw, invoerrechten of borgsommen. Met een ATA-carnet kunt u een jaar lang bepaalde goederen onbeperkt invoeren, uitvoeren en doorvoeren. Voorwaarde is dat u de goederen beroepsmatig nodig heeft, dus niet voor privégebruik.

ATA-carnet aanvragen

U kunt een ATA-carnet aanvragen bij de KVK. U gebruikt het carnet bij tijdelijke in- en uitvoer van bijvoorbeeld monsters en reclamemateriaal, muziekinstrumenten, en gereedschappen voor het verrichten van onderhoud of reparaties. Wilt u een product tijdelijk invoeren om een demo te geven op een beurs? Ook dan kan het ATA-carnet uitkomst bieden.

Waarvoor u het ATA-carnet precies kunt gebruiken, verschilt per land. Bekijk de toepassingsmogelijkheden op de landenlijst ATA-carnets (pdf).

Meer informatie

De hele lijst van EU-lidstaten en EVA-landen kunt u terugvinden op de website Douane voor bedrijven van de Belastingdienst. Belangrijke websites van de Zwitserse overheid om te raadplegen voordat u gaat exporteren naar Zwitserland:

In opdracht van:
  • Ministerie van Buitenlandse Zaken
Bent u tevreden over deze pagina?