Energielabel woningen

Het energielabel in het kort

Energieadviseurs stellen met het energielabel vast hoeveel fossiele energie een woning gebruikt. Hoe minder fossiele energie een woning gebruikt, hoe beter het energielabel. Hierbij is A++++ het beste en G het slechtste energielabel. De energieprestatie van een woning wordt vastgesteld met de bepalingsmethode NTA 8800. Deze methode is gebaseerd op de Europese CEN-normen.

Het energielabel geeft ook aan wat de mogelijke verbeteringen zijn voor isolatie en installaties. Met deze informatie kunnen eigenaren hun woning verder verduurzamen en energiekosten besparen. Energieadviseurs registreren de energielabelklasse en het energielabel in EP-online. Dit is de landelijke database met registraties van energielabels. De adviseur geeft een digitale kopie (pdf) van het label aan de eigenaar van de woning. Het label dat in de EP-online database staat, is leidend.

Bent u woningeigenaar en wilt u meer weten over het energielabel? Kijk dan op de website van Milieucentraal.

Nieuw energielabel in 2026

Het energielabel heeft een nieuw ontwerp gekregen. Dit geldt vanaf 29 mei 2026. Het nieuwe ontwerp geeft meer informatie over de energieprestatie van een woning. Ga naar onze pagina Energielabel woningbouw uitgelegd voor uitleg en voorbeelden. Of download hieronder de infographic over het vernieuwde energielabel.

Wet- en regelgeving

In het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) staan alle verplichtingen die gelden voor energielabels voor woningen. We vertellen hier wat belangrijk is om te weten over de regelgeving.

Wanneer is een energielabel woningen verplicht?

Een energielabel is verplicht bij:

• oplevering van een nieuwe woning;
• verkoop of nieuwe verhuur van een bestaande woning;
• verkoop en verhuur van een recreatiewoning;
• verkoop en verhuur van een monument; dit is een verplichting vanaf 29 mei 2026.

De eigenaar van een woning moet het energielabel aanvragen, of bij nieuwbouw de bouwer. De bouwer kan een bouwbedrijf zijn, of een particulier die zelf een woning bouwt.

Meer verplichtingen vanaf 29 mei 2026

Vanaf 29 mei 2026 moeten woningeigenaren, ook als de woning een monument is, een energielabel aanvragen bij een:

• grote renovatie (als de renovatie 25% of meer van de woninginhoud betreft);
• verlenging of vernieuwing van een huurcontract.

Energielabel tonen in commerciële advertenties

Biedt een eigenaar van een woning deze via een advertentie te koop of te huur aan? Dan moet in de advertenties ook de letter van het energielabel (labelklasse) staan. Dit geldt vanaf 29 mei 2026 ook voor monumenten. Verder krijgt de nieuwe eigenaar of huurder een afschrift van het energielabel.

Boete en handhaving

Ontbreekt een geldig energielabel bij oplevering, verkoop, verhuur of renovatie van een woning? Dan kan de woningeigenaar een boete krijgen. Meer informatie over boetes vindt u op de website van de Inspectie voor Leefomgeving en Transport (ILT).

Gebouwen met meer dan één gebruiksfunctie 

Heeft een gebouw meerdere functies? Is het bijvoorbeeld een bovenwoning met eronder een winkel? Dan betekent dat er voor elk deel van het pand een apart label nodig is, dus bijvoorbeeld een energielabel voor de woning en een voor de winkel.

Uitzonderingen

Voor de energie-eisen zelf blijven monumenten uitgezonderd. De verplichting voor kantoren om minimaal energielabel C te hebben geldt bijvoorbeeld niet voor kantoren die in een beschermd monument zijn gevestigd. Ook bij toekomstige minimale energieprestatie-eisen blijft deze uitzonderingspositie gelden. Lees op de website van de rijksoverheid meer over voor welke woningen een energielabel niet verplicht is.

Hoe wordt het energielabel bepaald?

Het energielabel wordt bepaald door een energieadviseur. De adviseur komt hiervoor langs in de woning. De adviseur verzamelt technische informatie over de woning, zoals de isolatie en het type verwarmings- en ventilatiesysteem. Daarna bepaalt een computerprogramma het energielabel. Hierbij wordt uitgegaan van een gemiddeld aantal bewoners en het gemiddelde Nederlandse klimaat. 

Let op: het energielabel gaat alleen over de woning zelf. Het geeft geen informatie over het energieverbruik van apparaten, zoals de tv, wasmachine en koelkast, of over hoe zuinig de bewoner zelf leeft. Daarom is het energiegebruik op het energielabel niet hetzelfde als op de energierekening.

Soms worden in de bepalingsmethode aannames gedaan. Bijvoorbeeld over standaard gebruik en binnentemperaturen. En bij het ontbreken van gegevens wordt isolatiewaarde geschat op basis van bouwjaar. Zo blijven energielabels uniform en vergelijkbaar.

Herlabelen

Bij woningverbetering is het soms eenvoudig een nieuw energielabel te bepalen. Dat kan voor de eigenaar handig zijn, bijvoorbeeld:

• bij de verkoop en verhuur van het gebouw
• wanneer de eigenaar financiering zoekt
• bij het aanvragen van subsidies

Voorwaarden herlabelen

Bij deze woningverbetering is herlabelen van een woning mogelijk zonder nieuwe gebouwopname:

• Bij ‘één-op-één wijzigingen’. Zoals het vervangen van enkel glas door hr++ of triple-glas of het vervangen van een oude cv-ketel door een hr-ketel zonder verdere aanpassing van het verwarmingssysteem.
• Bij zogenaamde geometrische wijzigingen aan de isolatie of installatie. Zoals een pui plaatsen waar eerst een kleiner raam zat, glas vervangen door een dicht paneel, warmwaterkraan verplaatsen bij bijvoorbeeld verplaatsing van de keuken, zonwering aanbrengen, vloerverwarming in plaats van radiatoren.

Energielabel bij recreatiewoningen

Voor recreatiewoningen gelden dezelfde verplichtingen als bij gewone woningen. 

• Bij verkoop of verhuur van een recreatiewoning heeft de eigenaar de plicht een geldig energielabel aan de nieuwe eigenaar of huurder aan te bieden.
• Dit label moet staan in eventuele advertenties over de verkoop of verhuur.
• Na 10 jaar is het energielabel niet meer geldig. Dan is een nieuw energielabel nodig, ook als de woning niet is veranderd.

Stappenplan energielabel aanvragen

1. EP-adviseurs staan op de website van het Centraal Register Techniek.
2. De woningeigenaar bevestigt de offerte en maak een afspraak met de EP-adviseur.
3. De EP-adviseur neemt de kenmerken van de woning op om een berekening van de energiezuinigheid te maken. Dit duurt ongeveer 1,5 tot 2 uur. Voor de woningopname moet de eigenaar aanwezig zijn.
4. De EP-adviseur registreert de energielabelklasse en energieprestatie in EP-online, de landelijke registratie database, en geeft een afschrift van het label.

Het label dat in de EP-online database staat, is leidend bij verkoop of verhuur.

Gegevens klaarleggen voor de energieadviseur

Bij een woningopname is het handig als zoveel mogelijk technische gegevens van de woning en de verbeteringen die eraan hebben plaatsgevonden klaarliggen voor de energieadviseur. Als documenten ontbreken, moet de adviseur uitgaan van een conservatieve standaard gebaseerd op bouwjaar. Dit kan leiden tot een ongunstiger label. Het best is dus een zo compleet mogelijke fysieke map of een digitale map met documenten. Denk daarbij aan:

Energielabel opzoeken

Het energielabel wordt geregistreerd in EP-online, de landelijke database van energielabels bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Particuliere woningeigenaren en huurders kunnen hun energielabel downloaden via de website MijnOverheid onder 'Wonen'.

Via de registratiedatabase EP-online en de website Zoek je energielabel kan iedereen eenvoudig controleren of het adres al een geldig energielabel heeft.

Is de eigenaar het niet eens met het energielabel? Kijk op Wat kan ik doen als ik het niet eens ben met mijn energielabel van de rijksoverheid voor meer informatie.

Hoe lang is het energielabel geldig?

Een energielabel is 10 jaar geldig. De ‘geldig tot’-datum staat vermeld op het label. Verkoopt of verhuurt de eigenaar de woning en is deze datum overschreden? Dan vraagt de eigenaar een nieuw energielabel aan.

Meer weten?