Energielabel woningen

Gepubliceerd op:
30 mei 2017
Laatst gecontroleerd op:
26 april 2022

Een energielabel geeft aan hoe energiezuinig een woning is en welke energiebesparende maatregelen nog mogelijk zijn. De energielabel-letter wordt bepaald op basis van het fossiele energiegebruik, uitgedrukt in kilowattuur per vierkante meter per jaar (kWh/m².jr).

Hoe minder fossiele energie de woning gebruikt, hoe beter het energielabel. Hierbij is G het slechtste energielabel en A++++ het beste. Fossiele energie komt van kolen, olie en aardgas. De energieprestatie van een gebouw wordt vastgesteld met de bepalingsmethode NTA88oo. Deze methode is gebaseerd op de Europese CEN-normen.

Infographic over de bepalingsmethode

Energielabel woningen verplicht

Bij de verkoop, verhuur en oplevering van woningen is een geldig energielabel verplicht. Het energielabel voor woningen is een instrument dat inzicht geeft in de energieprestatie van de woning en verbetermogelijkheden voor isolatie en installaties. Dat geeft de woningeigenaar handelingsperspectief. Hiermee kan de woning verder worden verduurzaamd, energiekosten worden bespaard en het wooncomfort toenemen.

Woningeigenaren zijn verplicht om bij de oplevering, verkoop of verhuur van een woning een definitief energielabel beschikbaar te stellen aan de koper of huurder. Er gelden enkele uitzonderingen en die vindt u op de webpagina Voor welke woningen en gebouwen is een energielabel verplicht?. Een koper of huurder ziet in de registratiedatabase EP-online of op de website Zoek je energielabel of voor het betreffende adres al een geldig energielabel geregistreerd is.

Daarnaast is het verplicht om de energieprestatie-indicator (de labelklasse) van een geldig energielabel weer te geven wanneer de woning te koop of te huur wordt aangeboden door middel van advertenties in commerciële media. Een afschrift van het energielabel is nog beter dan alleen de informatie over de labelklasse. Dat geeft inzicht in de verbeteropties en dat is wel handig als u de verduurzaming van uw woning uit uw hypotheek wilt financieren. Bekijk voor meer informatie de pagina Energielabel woningen van de Inspectie Leefomgeving en Transport.

Bekijk onderstaande document voor meer informatie over de verplichting van een energielabel, uitzonderingen en combinaties van gebruiksfuncties.

Voorbeeld en toelichting energielabel woning

Download hieronder een fictief voorbeeld van het energielabel voor woningen en de uitgebreide toelichting daarop.

 

Aanvraag en advies

Ben u een woningeigenaar en verkoopt of verhuurt u uw woning? Dan moet u in het bezit zijn van een geldig energielabel. Is er nog geen geldig geregistreerd energielabel? Dan vraagt u deze voor het huis aan bij een energieadviseur. Een energieadviseur vindt u in op de website Zoek een energieadviseur.

Voor het registreren van een energielabel komt een energieadviseur langs om de woning op te nemen en vervolgens een energieprestatieberekening te maken. Gemiddeld neemt de woningopname tussen de 1,5 en 2 uur in beslag. Afhankelijk van de complexiteit van de woning zal de woningopname langer of korter duren.

Na registratie door een energieadviseur ontvangt u een afschrift van het energielabel van de energieadviseur. Een afschrift van het energielabel is door de energieadviseur te downloaden vanuit de EP-online database. Bij verkoop is het label dat staat geregistreerd in EP-online altijd leidend. U als woningeigenaar downloadt uw eigen energielabel via de website MijnOverheid. De energielabels vindt u na de registratie terug in de registratiedatabase EP-online en op de website Zoek je energielabel.

Stappenplan aanvraag energielabel voor woningen

  • Zoek een energieprestatie-adviseur (EP-adviseur) woningbouw in Centraal register techniek en vraag een of meerdere offertes aan.
  • Bevestig de offerte en maak een afspraak met uw EP-adviseur.
  • De EP-adviseur neemt de woning ter plaatse op. Voor deze woningopname moet u aanwezig zijn. Zorg daarnaast dat u zoveel mogelijk informatie van het huis beschikbaar heeft. Denk daarbij bijvoorbeeld aan bouwtekeningen en/of documentatie/facturen van zonnepanelen.
  • De EP-adviseur registreert de energieprestatieberekening in de registratiedatabase. Na registratie in de EP-online is het mogelijk dat hij het afschrift van het energielabel per mail naar u toestuurt.  Wilt u het afschrift downloaden? Dit regelt u via de website MijnOverheid.

Energielabel voor uw woning 10 jaar geldig

Een energielabel is 10 jaar geldig. De ‘geldig tot’-datum staat vermeld op het label. Er is geen verplichting om geldige energielabels te vervangen als de bepalingsmethode verandert. Ook worden al geldige energielabels niet omgezet op het moment dat de bepalingsmethode verandert. Als op het moment van verhuur of verkoop de geldigheidsdatum van een energielabel is overschreden, vraagt u een nieuw energielabel aan.

Standaard voor woningisolatie

De standaard is een advies wanneer een woning goed genoeg is geïsoleerd voor een aardgasvrije toekomst. De woning kan dan ook met duurzame warmte, vaak met een lage(re) temperatuur, worden verwarmd. De standaard voor woningisolatie geeft aan hoeveel warmte dan nog nodig is om de woning te verwarmen in kWh per m2 per jaar.

Bekijk de pagina Standaard en streefwaardenvoor woningisolatie voor meer informatie.

Boete en handhaving

Bij het ontbreken van een geldig energielabel bij een transactiemoment (oplevering, verhuur en verkoop van het huis) riskeert de woningeigenaar een boete. De boetes per situatie vindt u op de website van de Inspectie voor Leefomgeving en Transport (ILT).

Bepalingsmethode energielabel

De bepalingsmethode voor de energieprestatie van gebouwen is de NTA 8800. Deze methode wordt gebruikt voor zowel woningen als utiliteitsgebouwen, bestaand en nieuw. Voor het bepalen van een energielabel zijn de volgende normen en documenten van belang:

  • NTA 8800
  • Beoordelingsrichtlijn (BRL) 9500
  • ISSO publicatie 82.1

Energielabel bij recreatiewoningen

Bij de verkoop of verhuur van een recreatiewoning is het doorgaans verplicht een geldig energielabel beschikbaar te stellen. In de regelgeving bestaan enkele uitzonderingen hierop. Er is geen energielabel nodig voor:

  • alleenstaande gebouwen met een gebruiksoppervlakte van minder dan 50 m2.
  • voor bewoning bestemde gebouwen die minder dan 4 maanden per jaar worden gebruikt. Deze gebouwen hebben een verwacht energiegebruik van minder dan 25% van het energiegebruik bij permanent gebruik.

Overgang van NEN 7120 naar NTA 8800

Bekijk de pagina Verschillen en overgang tussen de NEN 7120 en NTA 8800 voor woningen voor alle informatie hierover.

Informatie voor EnergiePrestatie-adviseurs

Alleen een vakbekwaam EP-adviseur mag een energielabel op basis van de NTA 8800 registreren. De vakbekwaam EP-adviseur doet ter plaatse de gebouwopname en registreert de energieprestatieberekening ten behoeve van het label in de landelijke registratiedatabase EP-online.

Bekijk voor meer informatie de pagina Informatie voor EnergiePrestatie-adviseurs.  

Energieprestatieberekening bij een omgevingsvergunning

In dit document is meer informatie te vinden over energieprestatieberekeningen ten behoeve van een aanvraag omgevingsvergunning. Deze informatie is vooral bedoeld voor bouwplantoetsers.

Energieprestatieberekening en energielabel bij woongebouwen

Omgevingsvergunning:

Bij de aanvraag van de omgevingsvergunning en oplevering van een nieuw woongebouw moeten de BENG-eisen worden getoetst op gebouwniveau (pand-id). Bij een woongebouw gelden de BENG-eisen dus per woongebouw. Daarnaast moet ook per individueel verblijfsobject (bijvoorbeeld de individuele appartementen in een woongebouw) de energieprestatie berekend en geregistreerd worden. Dit is nodig zodat tijdig de energieprestatie bekend is voor potentiële kopers en gebruikers. Ook is dan het risico op oververhitting per verblijfsobject inzichtelijk. Het is mogelijk dat er verschillende energielabelklassen zijn bij de individuele appartementen in een woongebouw.

TOjuli:

Het risico van te hoge temperaturen wordt voor een verblijfsobject per rekenzone en per oriëntatie bepaald (TOjuli-indicator, volgt automatisch uit de rekensoftware). De toetsing aan de TOjuli-eis voor nieuwe woningen is alleen nodig voor rekenzones waarin geen actief koelsysteem aanwezig is. In het Bouwbesluit staan voor deze rekenzones grenswaarden voor de TOjuli-indicator. Rekenzones waarin geen actief koelsysteem is aangebracht, moeten aan dit criterium voldoen. 

Energielabel:

Bij registratie van de energieprestatie op verblijfsobjectniveau voor een vergunningsaanvraag, wordt een energielabel afgegeven met status 'voorlopig'. Bij oplevering moet elk individueel verblijfsobject een geregistreerd energieprestatierapport (energielabel) hebben. Hiervoor wordt de energieprestatie ter plaatse opgenomen. Voor de geregistreerde energieprestatie wordt een energielabel afgegeven met de status 'definitief'.

Vereisten bij aanvang en oplevering van een woning en woongebouw

 

Grondgebonden woning

Gebouwniveau (pand)

Appartementniveau (verblijfsobject)

Keuze opname energielabel

Aanvraag omgevingsvergunning
  • Energieprestatieberekening
  • Voorlopig energielabel
  • TOjuli
  • Energieprestatieberekening
  • Energieprestatieberekening
  • Voorlopig energielabel
  • TOjuli
  • Detailmethode
Oplevering
  • Energieprestatieberekening
  • Definitief energielabel
  • TOjuli
  • Energieprestatieberekening
  • Energieprestatieberekening
  • Definitief energielabel
  • TOjuli
  • Detailmethode
Bestaande bouw
  • Definitief energielabel
 
  • Definitief energielabel
  • Basis-of detailmethode
    In opdracht van:
    • Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
    Bent u tevreden over deze pagina?