Volg deze stappen om uw energievoorziening slimmer te maken
Gebruikt uw bedrijf veel stroom en wilt u meer verbruiken? Op korte termijn meer van het elektriciteitsnet afnemen, mag vaak niet. Dit komt door de overbelasting op het elektriciteitsnet: netcongestie. U kunt uw energievoorziening mogelijk zo aanpassen dat u geen extra stroom van het net nodig heeft. Volg de stappen en bekijk welke subsidies en regelingen u helpen om uw investeringskosten te verminderen.
Gebruikt u veel of weinig stroom?
Op deze pagina leest u over afnamecongestie voor grootverbruikers. Afnamecongestie betekent dat er weinig ruimte is op het elektriciteitsnet om extra stroom te gebruiken. Bent u een kleinverbruiker? Voor u is er waarschijnlijk nog voldoende capaciteit voor een aansluiting. Toch kunt u ook last krijgen van een overbelast elektriciteitsnet. U kunt bijvoorbeeld niet meer altijd de stroom die u opwekt, terugleveren aan het elektriciteitsnet. U loopt dan inkomsten mis. Wilt u toch geld besparen? Gebruik dan stroom wanneer u die opwekt.
Bent u een kleinverbruiker?
Een kleinverbruiker heeft een netaansluiting die kleiner is dan 3x80 Ampère (A). De grootte van uw aansluiting staat op de jaarafrekening van uw energieleverancier. Is uw aansluiting groter dan 3x80A? Dan bent u een grootverbruiker. De grootte van uw aansluiting staat op uw jaarrekening.
Voice Over: Als ondernemer kunt u te maken krijgen met netcongestie. Door zelf actie te ondernemen, bent u beter voorbereid op deze situatie. Wat kunt u nú zelf doen, zonder te wachten op uitbreiding van het elektriciteitsnet?
Shot: Het titelscherm komt in beeld met de titel: ‘Wat kunt u als ondernemer bij netcongestie doen?’. Aan de rechterkant kan je een bakkersgebouw zien. Het titelscherm gaat naar links en je kan nu het hele gebouw zien van de bakker. Een vrouw, de bakker zelf, komt nu ook in beeld, en ze staat naar een electriciteitskast. De camera zoomt in je komt bij het volgende shot.
Voice Over: Kort gezegd zijn er 3 dingen die u kunt doen: meten, besparen en slim sturen.
Shot: Er zijn nu 3 bollen in beeld die naast elkaar staan. In de linker bol staat ‘meten, in de middelste ‘besparen’ en in de rechter staat ‘sturen’
Voice Over: Stap 1: Meten = weten. Krijg inzicht in uw verbruik en invoeding.
Shot: De bollen gaan naar rechts maar de linker bol daar komt een 1 in te voorschijn en die bol maakt een loep naar boven en staat nu links boven in. Uit de bol komt een balk waar de eerste stap in staat, ‘meten is weten’. In het midden van het beeld staat nu een hand die een tablet vast heeft. Op de tablet is het energieverbruik in verschillende grafieken te zien.
Voice Over: Kijk in samenwerking met uw leverancier, meetbedrijf of energie-expert hoe uw verbruik en invoeding verspreid is over de tijd. Gebruik uw energiemeter of een monitor-app om uw verbruik te zien. Zo krijgt u precies in beeld waar en wanneer u kunt besparen en pieken op het elektriciteitsnet kan voorkomen.
Laat u informeren door uw netbeheerder over het congestieprobleem.
Shot: De tablet en de camera bewegen naar onderen en nu is de tablet met de hand te zien voor de bakkerij van aan het begin van de animatie.
Voice Over: Stap 2: Bespaar energie. Verlaag pieken door minder energie te verbruiken.
Shot: Er word ingezoomt in de bakkerij en nu zien we de bakkerij van binnen. De vrouwelijke bakker staat bij haar keuken en linksboven is de bol met de 1 er in veranderd in een 2. Daar uit komt weer een nieuwe balk met de volgende stap. ‘Bespaar energie’.
Voice Over: Kies bijvoorbeeld voor energiezuinige apparatuur, laat verlichting en ventilatie reageren op bewegingssensoren, en voorkom stand-by verbruik.
Shot: De camera gaat naar rechts en je ziet nu een leeg beeld. Maar daar poppen nu 3 bollen naast elkaar in op. In elke bol zit een icoon. In de linker bol is een label te zien met een ‘A+’ er op. In de middelste bol een alarm en in de rechter bol een aan knop.
Voice Over: Stap 3: Investeer in het slim sturen van uw energieverbruik.
Shot: De camera gaat naar rechts en we zijn nu bij de volgende stap. In het beeld komt een grafiek in beeld. En linksboven is de bol met de ‘2’ veranderd in een 3 en komt er een nieuwe balk uit. In de balk staat ‘slim sturen’.
Voice Over: Verplaats werk dat kan wachten naar rustigere momenten. Start grote apparaten niet gelijktijdig. Gebruik tijdsturing of een volgorde.
Shot: De camera gaat naar links en je ziet weer de bakkerij en de vrouwelijke bakker. Maar nu staat ze naast haar 2 ovens. Om de beurt komen er broodjes in de oven op poppen. Eerst in de linker dan in de rechter. Maar als er broodjes in de rechter oven zitten, verdwijnt degene in de linker. Ook poppen er 2 bollen met 2 klokken op boven de ovens.
Voice Over: Laad elektrische busjes of heftrucks vooral buiten de drukke uren. Stel laadpalen in op trager laden als het druk is op het elektriciteitsnet, sneller als het rustig is.
Shot: De camera zoomt uit en we zijn nu buiten de bakkerij. Je ziet de vrouwlijke bakker naast haar laadpaal en busje staan. Tussen hun in staat een meter die van rechts naar links gaat langzaam als de dag nacht word. De camera zoomt daarna in op de laadpaal. Op de laadpaal zijn 4 strepen te zien, en die strepen verdwijnen tot er maar 1 over is. Daarna komen de strepen weer terug.
Voice Over: En sla elektriciteit op in bijvoorbeeld een batterij om pieken te verlagen .
Schakel een energieadviseur in om u te helpen met deze oplossingen en het effect hiervan op uw verbruik en energierekening te controleren.
Shot: Het shot knipt naar een leeg beeld waar nu een bol in op popt waar een batterij icoon in staat. Op de batterij is een bliksemschicht te zien. De bol gaat naar links maar blijft in beeld. Uit de bol loopt een stippellijn die leidt naar een andere bol die op popt. In die bol is een zakenvrouw te zien, de energieadviseur. Bij de bol van de batterij popt ook een kleine bol op. Daar is een icoon van een stijgende en dalende grafiek te zien met 2 euro munten.
Voice Over: In de praktijk kan slim sturen er zo uitzien : Een bakker start bijvoorbeeld de ovens 20 minuten eerder, laat koelingen niet tegelijk draaien en verplaatst laden van busjes naar een later moment. Zo vermindert de piek.
Shot: De camera gaat naar links onder, en we zijn weer terug in de bakkerij waar de vrouwelijke bakker naast haar oven staat. In de oven poppen weer broodjes op en er popt boven de oven ook een bol op met een klok erin waarvan de wijzers bewegen naar de andere kant. Ook schuift er vanuit rechts een koelkast in beeld naast de oven met de icoon van een thermostaat op de koelkast zelf. Er schuift ook vanuit rechts een scène half in van de bakker haar busje die aan de laadpaal staat.
Voice Over: Deze bakker heeft beter grip op diens kosten en kan verduurzaming van het bedrijf doorgaan.
Shot: Meerdere blauwe vlakken komen over het scherm heen en die brengen ons weer voor de bakkerij waar de bakker staat naast een elektriciteitskast . Ze staat met haar handen in haar schort en zwaait naar de camera.
Voice Over: U kunt als ondernemer uw eigen plan opstellen.1) Meet uw pieken. 2) Kies acties om gebruik op drukke momenten op het elektriciteitsnet te voorkomen. 3) Controleer het effect.
Shot: Het beeld knipt naar de hand die de tablet vasthoudt die in beeld komt. Op de tablet zijn eerst de grafieken van het energieverbruik te zien en daarna schuift het beeld van de tablet door naar een checklist waar ‘meet uw pieken’, ‘kies acties’ en ‘controleer effect’ op de lijst komt te staan en wordt afgevinkt.
Voice Over: Meer weten? Kijk op het Loket Netcongestie voor praktische stappen en voorbeelden.
Shot: Het outro vlak komt in beeld met ‘Meer weten? Loket Netcongestie rvo.nl.netcongestie’ op staat. Aan de rechter kant staat de bakker voor haar bakkerij weer.
Stappenplan
De aanpassingen uit het onderstaande stappenplan brengen mogelijk kosten met zich mee. Er zijn vaak financiële regelingen om u tegemoet te komen in deze kosten. Dit maakt de terugverdientijd van de investeringen korter.
Tip
Naast de landelijke regelingen, bieden sommige gemeenten en provincies ook (financiële) regelingen. Heeft u dit al nagevraagd bij die van u?
Stap 1: maak een overzicht van uw energievoorziening
Om uw energievoorziening slimmer te maken, heeft u inzicht nodig in uw energieverbruik: welke bedrijfsprocessen gebruiken wanneer hoeveel energie? U kijkt hiervoor eerst naar uw elektriciteitsprofiel. Hoeveel elektriciteit verbruikt u?
- Vraag uw meetbedrijf naar uw verbruiksgegevens.
- Vraag eventueel uw installateur voor een analyse van uw opwekgegevens.
U kunt uw energieverbruik meten per uur of kwartier. Wanneer u uw energieverbruik over een heel jaar bekijkt, krijgt u inzicht in de invloed van de seizoenen hierop. Met een gelijktijdigheidsberekening ziet u hoeveel energie u verbruikt en teruglevert. Zo weet u hoe efficiënt uw elektriciteitsvoorziening is. Een energieadviseur kan u helpen bij het maken van een gelijktijdigheidsberekening.
Houd rekening met de toekomst
Bekijk ook ander energieverbruik, zoals gasverbruik voor warmte. Denk hierbij ook na over de toekomst: wilt u elektrificeren (vervangen van systemen op bijvoorbeeld aardgas door elektrische systemen)? Bijvoorbeeld wanneer installaties aan vervanging toe zijn? Of wilt u in de toekomst misschien in laadpalen of een warmtepomp investeren?
Vraag advies aan een energieadviseur
Analyseer uw bedrijf samen met een energieadviseur. Deze ziet misschien nog andere energiebronnen binnen uw bedrijf. Zo kunt u in de analyse ook rekening houden met bijvoorbeeld restwarmte die vrijkomt bij uw productieprocessen en die u kunt inzetten voor uw energieproductie. Weet u welke bedrijfsprocessen hoeveel energie gebruiken? Dan kunt u met de hulp van een energieadviseur inschatten hoeveel elektriciteit u precies nodig heeft.
Zoek een energieadviseur bij u in de buurt
Gebruik meetsystemen
Gebruik meetsystemen wanneer u uw energievoorziening analyseert:
- U krijgt als grootverbruiker met een Energieregistratie- en bewakingssysteem (EBS) inzicht in uw energieverbruik. Een EBS met rapportagefunctie registreert het gas-, warmte- (per uur) en elektriciteitsverbruik (per kwartier) van een gebouw.
- Met een Energie Management Systeem (EMS) gaat u nog een stap verder. Dit systeem koppelt verschillende bronnen. Het kan zelfs processen slim sturen.
Stap 2: kijk hoe u energie kunt besparen
Weet u welke bedrijfsprocessen wanneer hoeveel energie gebruiken? Dan kijkt u daarna waar u energie kunt besparen. In de Erkende Maatregelenlijsten (EML) staan maatregelen voor energiebesparing op 3 gebieden. Voorbeelden van maatregelen die u kunt nemen op deze gebieden zijn:
- gebouwen: bijvoorbeeld betere isolatie en energiezuinige verlichting
- faciliteiten (zoals verwarmingssystemen en ventilatie): bijvoorbeeld slimme thermostaten en warmteterugwinning
- processen (zoals productieprocessen): bijvoorbeeld restwarmte hergebruiken en machines efficiënter instellen
Wanneer u maatregelen neemt op deze gebieden, kunt u uw energieverbruik verlagen. U verlaagt dan ook uw energiekosten. In de EML staan de maatregelen verder uitgelegd.
Stap 3: bepaal welke maatregelen u kunt nemen
Heeft u inzicht in uw energievoorziening? En heeft u energie bespaard waar dat kon? Dan kunt u bepalen welke maatregelen u kunt nemen. Sommige maatregelen kunt u zelf nemen en sommige doet u samen. Bijvoorbeeld samen met bedrijven in uw buurt of uw netbeheerder.
Wij vroegen Merosch en CE Delft succesvolle projecten voor oplossingen in netcongestiegebieden te onderzoeken. Deze vatten wij samen in 7 oplossingsrichtingen.
Zelfstandig (individueel):
- energiesturing
- elektriciteitsopslag
- elektriciteitsconversie
- capaciteitsbeperkend contract
Samen met bedrijven in uw omgeving (collectief):
- cable pooling
- directe lijn
- groepscontracten
Lees alles over deze mogelijkheden, kosten en stappen voor uw situatie
Meer energie opwekken en opslaan
Gebruikt u meer energie dan u opwekt? Het kan interessant zijn om bijvoorbeeld regelbare energieopwek-installaties te plaatsen, zoals zonnepanelen. Door de opwek goed af te stellen, kunt u opgewekte energie zelf gebruiken. Of u denkt na over energie opslaan, bijvoorbeeld met batterijen. Zo maakt u uw gewenste (of nodige) energievoorziening zelf mogelijk met een bestaande netaansluiting.
Uw ruimte op het stroomnet beperken
U kunt afspraken maken met uw netbeheerder over het beperken van uw ruimte op het stroomnet tijdens piekmomenten. Een individueel capaciteitsbeperkingscontract bestaat al. U past uw verbruik aan op de capaciteit van het net. In ruil daarvoor krijgt u een vergoeding. Groepscontracten zijn vaak maatwerk. Netbeheerders werken aan vaste voorwaarden voor dit type contract (standaardisatie).
Samenwerken met uw netbeheerder of andere ondernemers
Wilt u maatregelen nemen samen met de netbeheerder of ondernemers uit uw buurt? Dat kan bijvoorbeeld door uw stroomverbruik te spreiden. En deze aan te passen aan de ruimte op het net. Op verschillende plaatsen gebeuren al experimenten met deze aanpak. Bijvoorbeeld in energiehubs. Netbeheerders werken aan groepscontractvormen die daarbij passen.
Effect maatregelen controleren
Heeft u maatregelen genomen? Ga dan weer terug naar stap één. Zo kunt u het effect van uw maatregelen controleren. U kunt dan opnieuw bepalen of er meer mogelijkheden zijn voor een slimmere energievoorziening.
Flexibel elektriciteitsverbruik: kansen en uitdagingen
Flexibel elektriciteitsverbruik zorgt ervoor dat we het net zo goed mogelijk gebruiken, namelijk wanneer er ruimte is. Dit vermindert netcongestie en bereidt bedrijven voor op een veranderend energiesysteem. Ondanks de kansen blijft verdere groei van flexibiliteit een uitdaging, bijvoorbeeld door een gebrek aan kennis en sectorgerichte ondersteuning. Het rapport ‘Flexibilisering van elektriciteitsverbruik door bedrijven en instellingen: huidige status en beleidsacties’ gaat in op de kansen en uitdagingen en geeft acties om bedrijven te helpen, zoals een centrale kennis- en communicatiefunctie en samenwerking met brancheverenigingen. Het rapport, opgesteld op verzoek van het Landelijk Actieprogramma Netcongestie (LAN), vindt u onder Lees meer over deze stappen.
Elektriciteitsverbruik nu en in de toekomst
Nu: een voller elektriciteitsnet
- Veel elektriciteitsgebruik op hetzelfde moment
- Geen mogelijkheid tot groei / verduurzaming
Toekomst: betere benutting van netcapaciteit en flexibel elektriciteitsverbruik voor ondernemingen
- Energie opslaan voor gebruik op momenten dat stroom duur is
- Energie gebruiken buiten piekuren tegen marktconforme vergoeding
- Opgewekte elektriciteit zelf slim gebruiken
- Bedrijven en instellingen kunnen groeien en verduurzamen
- Vernieuwing en aanpassing van bedrijfsprocessen
- Samenwerken en afspraken maken binnen energiehubs
De overheid werkt samen met o.a. netbeheerders en de Autoriteit Consument & Markt aan deze grote opgave
Wordt nu al aan gewerkt:
- Subsidieregeling Flexibel elektriciteitsverbruik (Flex-e)
- Variabele nettarieven
- Flexibele contractvormen voor afspraken met netbeheerders
Op korte termijn mogelijk:
- Sectorale aanpak
- Monitoring ontwikkeling flexibiliteit
- Kennisfunctie netcongestie
Lees meer over deze stappen
In de producten- en dienstencatalogus van Netbeheer Nederland vindt u alle producten en diensten die de netbeheerders ontwikkelen en aanbieden om het net beter te benutten op een rij. Deze catalogus komt 4 keer per jaar uit.
De stappen op deze pagina baseren we daarnaast op onderstaande rapporten.
Welke financiële steun is interessant voor u?
Wij hebben verschillende regelingen die financieel interessant kunnen zijn (zie Toelichting op Subsidie- en financieringswijzer). Enkele belangrijke regelingen staan in deze tabel.
| Regeling | Waarvoor? |
|---|---|
| ISDE Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing |
Vraag deze subsidie aan voor duurzame warmtetechnieken zoals een (hybride) warmtepomp, zonneboiler of een kleine windturbine. |
| SDE++ Stimulering duurzame energieproductie en klimaattransitie |
Deze subsidie kunt u als grootverbruiker aanvragen voor zonnepanelen of windturbines voor de opwek van elektriciteit vanaf 15 kWp. Vraag de subsidie ook aan voor warmtepompen en als u duurzame energie omzet naar warmte (e-boiler) en waterstof (elektrolyser). |
| EIA Energie-Investeringsaftrek |
Ontvang belastingvoordeel op bijvoorbeeld een batterij of een andere investering die op de Energielijst staat. |
| OWE Opschaling volledig hernieuwbare waterstofproductie via elektrolyse |
Vraag deze subsidie aan als u waterstof produceert die verbonden is aan een zonne- of windpark, of het elektriciteitsnet. |
| Flex-e Subsidie voor flexibel elektriciteitsverbruik |
Subsidie voor bedrijven en instellingen voor het uitvoeren van een flexibiliteitsscan, een haalbaarheidsstudie en/of flexibiliteitsmaatregelen. |
Waar u op moet letten voor u uw aanvraag doet
We adviseren u om vooraf na te gaan:
- Of de maatregel past binnen uw bestaande aansluiting. Check dit bij uw netbeheerder. Kijk wie uw netbeheerder is.
- Of er in uw gebied sprake is van netcongestie. Kijk waar netcongestie in uw regio is.
- Wat er eventueel nodig is om netcongestie te voorkomen of te verminderen. Bekijk welke 7 mogelijkheden u heeft bij netcongestie.
- Ministerie van Klimaat en Groene Groei
Uitgelicht
