Bedrijf starten in Zuid-Afrika

Gepubliceerd op:
10 april 2013
Laatst gecontroleerd op:
15 november 2021

Wilt u een bedrijf starten in Zuid-Afrika? Of misschien een partnerschap aangaan met een Zuid-Afrikaans bedrijf? Investeren in een ander land betekent dat u moet voldoen aan de eisen in dat land. Denk aan eisen op het gebied van ondernemingsvormen of de afdracht van belastingen. Gelukkig vindt u veel hulp online.

Onze informatie is met zorg samengesteld, maar houdt nog geen rekening met de volledige impact van de coronacrisis. Wanneer we meer informatie hebben, passen wij de tekst aan. Heeft u vragen of opmerkingen? Neem contact met ons op.

Onze regio-adviseurs kunnen u meer informatie geven over het starten van een bedrijf in Zuid-Afrika. Kijk op onze dienstverleningspagina voor een overzicht van wat wij voor u kunnen betekenen.

Bent u een start-up met internationale ambities? Lees dan eerst onze informatie over start-ups die willen beginnen in het buitenland.

Een eigen bedrijf beginnen in Zuid-Afrika

Een eigen bedrijf beginnen in het buitenland is een grote stap voor uw onderneming. Er zijn lokale regels waaraan u moet voldoen. Maar denk ook aan het aanvragen van de juiste vergunningen.

Ease of Doing Business

De website ‘Ease of Doing Business’ van de Wereldbank is een handige bron om te beginnen met uw onderzoek. Deze rubriek geeft praktische informatie over het beginnen van een eigen bedrijf. Bijvoorbeeld over:

  • aanvragen van bouwvergunningen;
  • registreren van onroerend goed;
  • bescherming van investeerders;
  • betalen van belastingen;
  • handhaven van contracten

Onderaan de pagina vindt u uitleg in grafieken ('figures'). Klik op 'details' voor een uitvoeriger overzicht van de gegevens.

De website beantwoordt concreet vragen als: welke procedure moet u doorlopen? Hoeveel tijd kost de procedure? Welke kosten zijn eraan verbonden? Al deze zaken bij elkaar opgeteld geven ieder land een bepaalde ranking in de Ease of Doing Business index. Zuid-Afrika staat 84 (2020).

Let op! De Wereldbank heeft onregelmatigheden gevonden in de ranglijsten van 2018 en 2020. Na intern onderzoek (pdf) is besloten het ontwikkelen van de Doing Business-rapporten te stoppen. De bank werkt momenteel aan een nieuwe betrouwbare methode voor het beoordelen van het internationale zaken- en investeringsklimaat.

MVO in Zuid-Afrika

De economische ontwikkeling van Zuid-Afrika zorgt ook voor sociaal-maatschappelijke uitdagingen. Bijvoorbeeld de verschillen tussen arm en rijk, corruptie en milieuproblematiek. Belangrijke MVO-thema's voor de overheid zijn het naleven van wetten, emancipatie van de zwarte bevolking en de landhervorming.

De Zuid-Afrikaanse wetgeving gaat op het gebied van MVO vooral in op arbeidsrecht, corporate governance en Black Economic Empowerment (BEE). Zuid-Afrika heeft na de apartheid veel internationale verdragen over arbeidsrechten ondertekend. Zuid-Afrika speelt ook een belangrijke politieke en economische rol op het Afrikaanse continent.

Landeigendom en milieubescherming

Landeigendom is al jaren een ingewikkeld onderwerp in Zuid-Afrika. Voor de ANC-regering staat landhervorming hoog op de agenda. Verschillende partijen in Zuid-Afrika claimen stukken land. Die claims zijn maar voor een klein deel (5%) afgehandeld.

Ook milieubescherming is een lastig onderwerp. De grootste milieuproblemen in Zuid-Afrika zijn de afname van de biodiversiteit, het tekort aan drinkwater, vervuiling van rivieren, erosie en verwoestijning. Het milieubeleid van Zuid-Afrika ligt voor een deel al vast in de Grondwet en is er een wet voor de controle (de National Environmental Management Act).

Sociale verschillen

Zuid-Afrika heeft grote culturele en sociaaleconomische verschillen. Het apartheidsregime en de afschaffing daarvan speelt nog steeds een grote rol in Zuid-Afrika. Ruim twee derde van de zwarte kinderen wonen in huishoudens met een laag inkomen. En de grond is grotendeels in handen van blanke boeren.

HIV/AIDS-bestrijding

Sinds 2001 bestrijdt de overheid hiv/aids via voorlichtingscampagnes en medicijnen. Lees het National Strategic Plan for HIVS, TIB and STIs South Africa 2017-2022 (pdf) voor meer informatie. Het South African National AIDS Council (SANAC) is de overheidsinstelling voor hiv-/aidsbestrijding.

Criminaliteit

In de townships van grote steden zoals Johannesburg en Kaapstad is geweld een dagelijkse praktijk. Daarbuiten is er ook nog steeds veel geweld tussen de zwarte bevolking en blanke boeren.

Corruptiebestrijding

Diverse instanties houden zich bezig met corruptiebestrijding In Zuid-Afrika. National Anti-Corruption Strategy (NACF) pakt corruptie binnen de overheid aan. Op de Corruption Perception Index van Transparency International staat Zuid-Afrika op de 70e plaats. Ter vergelijking: Nederland staat op de 8e plaats.

Handige websites

Ondernemingsvormen

Welke ondernemingsvorm past voor uw bedrijf het beste? Dat is een belangrijke vraag als u gaat investeren in een ander land. De meest voorkomende ondernemingsvormen voor buitenlandse investeerders in Zuid-Afrika staan vermeld in de Companies Act 2008. Daartoe behoren onder andere:

  • Limited liability company (proprietary limited company)
  • Public limited company
  • Joint Venture
  • Partnership
  • Branch

De Zuid-Afrikaanse overheidswebsite Brand of South Africa geeft meer informatie over deze ondernemingsvormen. Op de overheidswebsite Companies and Intellectual Property Commission (CIPC) kunt u meer informatie vinden over het starten van een bedrijf. De CIPC houdt zich onder andere bezig met promotie, met de handhaving van relevante wetgeving en met het registeren van bedrijven, coöperaties en intellectuele eigendommen.

Wilt u hierover van gedachten wisselen met een van onze adviseurs? Neem dan contact met ons op. Wij denken graag met u mee.

Speciale Economische Zones

Speciale economische zones kunnen voor u als buitenlandse investeerder fiscaal aantrekkelijk zijn. Zuid-Afrika heeft diverse industrial development zones en special economic zones, te weten:

Het ministerie van handel en industrie in Zuid-Afrika geeft meer informatie over: welke zones er zijn en welke voordelen ze hebben.

Meer weten?

Online is veel informatie te vinden over investeren in Zuid-Afrika. Investeringsgidsen geven bijvoorbeeld veel informatie over zaken als het investeringsklimaat, het opzetten van een bedrijf, belastingen en arbeidswetgeving.

Doing Business in South Africa

De Nederlandse ambassade heeft een (Engelstalig) rapport Doing Business in South Africa 2021 opgesteld. Bekijk dit rapport om een idee te krijgen wat voor Nederlandse ondernemers de meest kansrijke sectoren zijn in Zuid-Afrika. Het rapport gaat ook in op de zakelijke regels en wetgeving in Zuid-Afrika.

Investeringsgidsen Zuid-Afrikaanse overheid

De Zuid-Afrikaanse overheidssite InvestSA geeft uitleg over investeren in de verschillende regio's van Zuid-Afrika. Het is een 'one-stop-shop' voor hulp bij het opzetten van een bedrijf. Ook geeft de website informatie over de special economic zones en de sterkste sectoren volgens de Zuid-Afrikaanse overheid.

Sommige Zuid-Afrikaanse provincies hebben hun eigen websites over investeren, zoals:

Investeringsgidsen consultancybureaus

Online investeringsgidsen van consultancybureaus en advocatenkantoren bevatten vaak informatie over belastingen en ondernemingsvormen. Enkele voorbeelden voor Zuid-Afrika zijn:

Databanken met informatie over investeringskansen

Via RVO kunt u toegang krijgen tot verschillende interessante databases. Hiermee doet u zelf onderzoek naar het land waar u een bedrijf wilt starten. Bronnen als het International Trade Center (ITC) bieden een schat aan informatie over investeringsmogelijkheden en de toegangseisen.

Advies over bedrijf starten in Zuid-Afrika

Heeft u na het lezen van deze pagina nog vragen? Onze adviseurs kunnen u meer informatie geven over het starten van een bedrijf in Zuid-Afrika. Maak kennis met onze dienstverlening en vraag uw gratis adviesgesprek aan.

In opdracht van:
  • Ministerie van Buitenlandse Zaken
Bent u tevreden over deze pagina?