Taskforce Nieuwbouw Woningcorporaties

Gepubliceerd op:
26 februari 2021
Laatst gecontroleerd op:
20 november 2023

De woningbouwopgave in Nederland is erg groot. Ook in de sociale huursector. Het Rijk, gemeenten en woningcorporaties spraken af dat tot 2030, er 250.000 nieuwe sociale huurwoningen en 50.000 woningen in de middenhuur gebouwd worden. Taskforce Nieuwbouw Woningcorporaties zet zich in om factoren weg te nemen die de nieuwbouw belemmeren of vertragen.

Hulp bij nieuwbouw

Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), Aedes en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) sloegen in september 2020 de handen ineen. Zij spraken af om zich samen hard te maken voor de bouw van 150.000 sociale huurwoningen. Voor deze huurwoningen vroegen woningcorporaties vermindering verhuurderheffing aan. Tot 1 oktober 2022 zijn 40.000 nieuwe sociale huurwoningen gebouwd met recht op heffingskorting. Per 1 januari 2023 hief de wetgever de Verhuurderheffing op. In 2022 was er sprake van wat versnelling van de nieuwbouw, maar nog niet voldoende om de doelen te halen.

De taskforce helpt woningcorporaties en gemeenten als zij tegen uitdagingen aanlopen bij het realiseren van nieuwbouw. Het taskforceteam blijft zich inzetten voor de nieuwbouw volgens de:

In het Programma Woningbouw staat staat de afspraak dat er door woningcorporaties tot 2030, 250.000 nieuwe sociale huurwoningen moeten zijn gebouwd en 50.000 woningen in de middenhuur.

Goede verhoudingen zijn de sleutel tot succes

De ambities uit de Nationale bouw- en woonagenda vragen veel kennis van u als woningcorporatie en/of gemeente. Succesvolle sociale woningbouw vraagt om maatwerk met respect voor onderlinge verhoudingen. Loopt u tegen knelpunten aan? Dan kan de taskforce bijspringen. De leden van de taskforce trekken hierbij samen op met uw woningcorporaties, gemeente en het Rijk. De taskforce maakt daarbij onder andere gebruik van het Expertteam Woningbouw.

“De Taskforce nam echt ieders belang serieus.”

Wouter van Drie
hoofd Gebiedsontwikkeling van projectontwikkelaar Roosdam Tijhuis

Succesfactoren voor versnelling van de nieuwbouw

De wil om meer woningen te bouwen is er, maar het blijkt in de praktijk makkelijker gezegd dan gedaan. De taskforce bezocht woningcorporaties die in de afgelopen jaren relatief veel woningen bouwden. De corporaties overwonnen obstakels waarmee ongetwijfeld ook andere corporaties worstelen.

Wat zijn de succesfactoren?

  • De bezochte corporaties hebben de interne organisatie goed op orde. 
  • Ze hebben een duidelijke strategie waarop zij hun keuzes baseren.
  • Ze werken goed samen met externe partijen.

Een goede relatie tussen gemeente en woningcorporatie

De gemeente speelt ook een belangrijke rol bij nieuwbouw versnellen. De gemeente moet echt willen en er moet voldoende capaciteit zijn. Zo hebben woningcorporatie Nijestee en de gemeente Groningen een gedeelde visie op de toekomst van de stad: een ongedeelde stad en 30% sociale huur bij nieuwbouw. Daarbij is een goede samenwerking tussen de woningcorporatie en gemeente, en wederzijds vertrouwen nodig.

Maar meer factoren spelen een rol.

Tips van 6 gemeenten met veel sociale nieuwbouw

Gemeenten spelen een sleutelrol bij het versnellen van de woningbouw. Zeker als het gaat over de realisatie van sociale huurwoningen. Om uit te zoeken wat werkt, sprak de taskforce met 6 gemeenten waar woningcorporaties veel sociale huurwoningen realiseerden: Harlingen, Den Bosch, Maassluis, Amsterdam, Almere en Assen. Wat maakte dat deze 6 gemeenten (van klein tot groot), het positieve verschil maken? De belangrijkste lessen zijn:

  • Zorg voor helderheid en urgentie op de opgave.
  • Werk met een gezamenlijke programmering en planning van woningbouwprojecten.
  • Wees gericht op samenwerking. 
  • Breng de corporatie in positie.

Meer weten over de samenwerking tussen deze gemeenten en de lokale woningcorporaties? Lees dan:

Samen Doorbouwen!: wat te doen bij stilstaande bouw?

In het rapport Samen Doorbouwen! staan 5 concrete mogelijkheden voor het instappen in stilstaande projecten. Ook komen belangrijke keuzes aan bod: hoe besluit u om een project wel of niet te helpen? En hoe werkt het als de corporatie besluit om één of meer projecten over te nemen? Het rapport laat ook zien wat je als corporatie juist wel of niet moet doen.

Ondersteuning taskforce in 2022

In onderstaande afbeelding ziet u in welke regio's de taskforce in 2022 ondersteuning verleende aan gemeenten en corporaties.

Najaarsrapportage 2022

De nieuwbouw van sociale huurwoningen door woningcorporaties laat in 2022 een versnelling zien. Dat concludeert de taskforce in haar najaarsrapportage 2022.

Eerdere rapportages

De taskforce monitorde 2 jaar lang de voortgang van de nieuwbouw en stond de projecten in de praktijk bij. De rapportages bevatten adviezen voor de betrokken partijen en zijn meteen bruikbaar voor beleidsvorming en in de praktijk. Ook opgedane lessen namen we op in de rapportages.

Samenstelling van de taskforce

De taskforce bestaat uit 4 bestuurders die optreden namens BZK, VNG of Aedes, het Interprovinciaal overleg en een onafhankelijk voorzitter. Dit zijn:

  • Staf Depla: voorzitter Taskforce Nieuwbouw Woningcorporaties
  • Marja Appelman: directeur directie Woningbouw van het ministerie van BZK
  • Rob Haans: bestuursvoorzitter woningcorporatie de Alliantie
  • Hein de Haan: wethouder Ruimtelijke Ordening, Volkshuisvesting, Wonen van gemeente Leeuwarden
  • Anne Koning: gedeputeerde Wonen, Ruimtelijke Ordening, Recreatie en Sport bij Provincie Zuid-Holland

RVO en de taskforce

Adviseurs van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) inclusief programmasecretaris ondersteunt de taskforce. Zij staan in contact met u als woningcorporatie en gemeente over de voortgang en eventuele knelpunten van concrete projecten. De RVO-adviseurs informeren en adviseren de taskforce hierover. Ten slotte coördineren zij ook de inzet van het Expertteam Woningbouw.

Vragen over Nieuwbouw?

Benieuwd of de Taskforce Nieuwbouw Woningcorporaties uw gemeente, provincie of woningcorporatie kan helpen? Stuur uw vraag per mail naar woningbouw@rvo.nl

In opdracht van:
  • Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
Bent u tevreden over deze pagina?