Derogatie vanaf 2023

Gepubliceerd op:
5 september 2022
Laatst gecontroleerd op:
1 november 2022

U mag op uw landbouwgrond 170 kilogram stikstof uit dierlijke mest per hectare per jaar gebruiken. Met een derogatievergunning wordt dit getal verhoogd. Vanaf 2023 veranderen sommige voorwaarden. Zo wordt derogatie afgebouwd. Dit is zo afgesproken in de derogatiebeschikking.

Het Nitraatcomité is met de derogatiebeschikking akkoord gegaan. We zetten voor u de veranderingen op een rij. De meeste veranderingen worden de komende tijd nog uitgewerkt.

Hoeveelheid extra stikstof wordt lager

De hoeveelheid extra stikstof uit dierlijke mest die u mag uitrijden wordt de komende jaren steeds lager. Dat ziet u op de afbeelding hieronder.

Meer gebieden met de lagere norm

U ziet op de afbeelding hierboven dat de norm lager is voor zand- en lössgrond in Overijssel, Gelderland, Utrecht, Noord-Brabant en Limburg. Hier komen vanaf 2023 meer gebieden bij. Welke dat zijn, hangt af van de analyse van de waterkwaliteit van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL).

De analyseresultaten laten zien welke gebieden te veel meststoffen in de grond hebben. Die noemen we met nutriënten verontreinigde gebieden. Hiervan wordt een kaart gemaakt. Zodra we deze hebben, vindt u die op deze pagina.

Geen derogatie meer voor sommige gebieden

Vanaf 2023 kunt u geen derogatie meer krijgen voor percelen in Natura2000-gebieden. En ook niet voor percelen in grondwaterbeschermingsgebieden. Vanaf 2024 kan dit ook gelden ook voor percelen in een zone rond Natura2000-gebieden.

Bemestingsplan digitaal doorgeven

Een voorwaarde voor derogatie is dat u een bemestingsplan maakt. Vanaf 2023 doen alle agrarische bedrijven dat. Ook als zij zich niet aanmelden voor derogatie. Het bemestingsplan bewaart u in de administratie van uw bedrijf.

Vanaf 2025 geeft u het bemestingsplan digitaal door aan ons. Hiervoor maken we een nieuw online bemestingsregister. Dit wordt al beschikbaar in 2024. Maar het is dan nog niet verplicht deze te gebruiken.

Lagere productieplafonds door derogatie

De Europese Commissie (EC) heeft toestemming gegeven voor derogatie in Nederland voor de komende jaren. Zoals u hierboven leest veranderen sommige voorwaarden wel. Dit geldt ook voor de nationale productieplafonds.

Deze productieplafonds zijn de maximale hoeveelheid stikstof en fosfaat uit dierlijke mest die in Nederland geproduceerd mogen worden. Op dit moment zijn deze plafonds 504,4 miljoen kilogram stikstof en 172,9 miljoen kilogram fosfaat. Deze plafonds zijn hetzelfde als de productie die Nederland in 2002 had.

De nieuwe productieplafonds zijn hetzelfde als de nationale productie in 2020. Dat betekent dat de plafonds 489,4 miljoen kilogram stikstof en 150,7 miljoen kilogram fosfaat zijn. In 2025 worden de plafonds opnieuw met 10% verlaagd.

Bufferstroken

Vanaf 1 januari 2023 geldt een verbod op bemesting op een bufferstrook langs alle waterlopen. Dat zijn bijvoorbeeld sloten, vaarten of kanalen. Een bufferstrook op uw perceel is in elk geval 3 meter breed. Een bufferstrook hoeft nooit groter dan 4% van het perceel te zijn. Is dat wel zo? Dan mag u de bufferstrook smaller maken naar 1 meter. Is dat nog steeds meer dan 4% van de oppervlakte? Bijvoorbeeld omdat er veel sloten langs uw percelen liggen. Dan mag u de strook verder versmallen naar 0,5 meter.

Ecologisch kwetsbare waterlopen

Heeft u op of langs een perceel te maken met ecologisch kwetsbare waterlopen? Dan geldt voor de bufferstrook altijd een minimale breedte van 5 meter.

Kaderrichtlijn Water 

In de Kaderrichtlijn Water (KRW) staan afspraken over hoe we de waterkwaliteit verbeteren en beschermen. We hebben water aangewezen die vanuit de KRW extra aandacht nodig hebben:  KRW-water. 

Grenst uw perceel aan KRW-water? Dan geldt voor de bufferstrook een minimale breedte van 5 meter. Is dat meer dan 4% van het perceel? Dan mag de bufferstrook smaller zijn: minstens 3 meter. Is ook die strook nog meer dan 4% van de oppervlakte? Dan mag u een breedte van 1 meter of meer aanhouden. De sloot mag dan niet breder zijn dan 10 meter.

Droge sloten

Staan sloten in de zomer tussen 1 april en 1 oktober droog? Dan is uw bufferstrook minstens 1 meter breed.

Tegemoetkoming in kosten door de veranderingen

Door de veranderingen bij derogatie krijgt u misschien te maken met hogere kosten voor het afvoeren van mest. Daarom komt er een tegemoetkoming. Nog niet alles is bekend over deze tegemoetkoming. Zodra we meer weten, leest u dat hier.

Geen veranderingen voor derogatie in 2022

U kunt zich later dit jaar aanmelden voor derogatie in 2022. Dit kan van 15 november tot en met 13 december. De voorwaarden hiervoor zijn hetzelfde als in 2021.

In opdracht van:
  • Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
Bent u tevreden over deze pagina?